its summer time
elen

μαρμελάδα σύκο: ο Αύγουστος στο χειμώνα

 

μαρμελάδα σύκο«Σύκον χειμώνος αιτώ» έλεγαν οι αρχαίοι ημών πρόγονοι για τις άκαιρες επιθυμίες. Γιατί το σύκο ως γνωστόν είναι αποκλειστικά καλοκαιρινό φρούτο και μέχρι σήμερα κανείς δεν έχει καταφέρει τεχνολογικά (ευτυχώς) να το ανατρέψει αυτό. Αυτό όμως που ανατρέψαμε είναι τη δυνατότητα να νιώσεις στο καταχείμωνο την καλοκαιρινή γλύκα του μέσα από τη μαρμελάδα. Συνήθεια που διατηρώ χρόνια, στα τέλη Αυγούστου να ετοιμάζω μαρμελάδα σύκο για να γεμίζει Αυγουστιάτικο φως τα συνεφιασμένα χειμωνιάτικα πρωϊνά.

Το σύκο υπήρχε στην Ελλάδα από τον Όμηρο και τους προελληνικούς χρόνους και είχε κεντρικό ρόλο στη διατροφή των αρχαίων Ελλήνων. Μάλιστα τάιζαν ορισμένα ζώα (χήνες και χοίρους) αποκλειστικά με σύκα προκειμένου να νοστιμίσουν το συκώτι τους. Αυτό το εκλεκτό έδεσμα ονομαζόταν «συκωτόν ήπαρ» και ήταν ανάλογο του σημερινού φουαγκρά. Από το σύκο λοιπόν προέρχεται και η λέξη συκώτι μέσω έκπτωσης του ουσιαστικού στην έκφραση «συκωτόν ήπαρ» (βλ. Σαραντάκος). Έτσι κι εγώ κάθε πρωί βάζω τη μαρμελάδα μου και «νοστιμίζω το συκώτι μου» που ταλαιπώρησα το προηγούμενο βράδυ με το κατιτίς παραπάνω που ήπια…

Το σύκο είχε από την αρχαιότητα έντονη ερωτική σημασία μια και συμβόλιζε το αιδοίο. Μάλιστα η λέξη «συκοφάντης» προέρχεται από αυτούς που κατήγγελαν συμπολίτες τους για παράνομες ερωτικές πράξεις (σύκο+φαίνω). Πάντως η γλωσσική σύνδεση του σύκου με τον ερωτισμό και η αίσθηση «αντικειμένου πόθου» επιβεβαιώνονται πλήρως από την γλυκιά γεύση του και την χρωματική του ένταση. Στη δικιά μου ατζέντα το σύκο είναι κορυφαίο φρούτο, εξ ου και η λαχτάρα με την αντίστοιχη μαρμελάδα, αν και μόνο οι ερωτικοί συμβολισμοί που εμπεριέχει είναι υπεραρκετοί για να την λατρεύω και σε εγκεφαλικό επίπεδο.

μαρμελάδα σύκοΈχω ακολουθήσει διάφορες συνταγές κατά καιρούς για τη μαρμελάδα σύκο με κύριο γνώμονα να μην είναι πολύ γλυκιά, αλλά αποφάσισα να παρουσιάσω την πιο εύκολη και σίγουρη, την οποία έκανα φέτος. Εύκολη γιατί βάζεις τα πάντα εξ αρχής και σίγουρη γιατί δεν κινδυνεύεις να μη δέσει. Γευστικά ο στόχος μου ήταν να πλουτίσω το αποτέλεσμα αλλά πολύ διακριτικά, γι’ αυτό και έβαλα λίγο cointreau που δίνει ανεπαίσθητους τόνους πορτοκαλιού, κανέλα και λίγο γαρίφαλο για να προσθέσουν αρώματα χωρίς να καπελώσουν την κεντρική γεύση. Το ελάχιστο αλάτι μπήκε για να δώσει ένα τσικ έντασης στη γεύση του σύκου και το πιπέρι schezuan για να δώσει χαρακτήρα, αν και στο τελικό αποτέλεσμα ομολογώ ότι δεν το αισθάνθηκα (ίσως ήθελε λίγο παραπάνω). Τα σύκα που χρησιμοποίησα αυτή τη φορά ήταν Μαρκοπούλου πράσινα και δεν ήταν ιδιαίτερα γλυκά, οπότε έβαλα όλο το κιλό της ζάχαρης αλλά θα μπορούσε να μειωθεί στα 800 ή και 700 γρ. αν είχα πιο γλυκιά πρώτη ύλη. Επίσης, επειδή τα συγκεκριμένα σύκα ήταν χοντρόφλουδα επέλεξα να χρησιμοποιήσω μπλέντερ στο τέλος για να τα πολτοποιήσω, πράγμα που δεν θα έκανα αν ήταν λεπτόφλουδα. Προσωπικά μου αρέσει η φλούδα μέσα στη μαρμελάδα και έτσι δεν τα καθαρίζω. Η επιλογή της πολτοποίησης με το μπλέντερ σε όσους δεν αρέσει η υφή του φλουδιού στη μαρμελάδα είναι πολύ καλή λύση, η οποία προσφέρει επιπλέον σώμα στο αποτέλεσμα, κάτι που δεν θα υπήρχε άν είχαν αφαιρεθεί. Χρησιμοποιείστε αυτή τη συνταγή είτε ακολουθώντας την σχολαστικά ή σαν συνταγή βάσης σε σχέση με το προσωπικό σας γούστο στις διάφορες επιλογές. Το σίγουρο είναι πως θα καταφέρετε να αποταμιεύσετε λίγο καλοκαίρι για τις μουντές χειμωνιάτικες μέρες και σε κάθε μπουκιά απλωμένη στο ψωμί σας θα θυμάστε τις Αυγουστιάτικες διακοπές σας (και κάτι έντονα ερωτικό που συνέβη σ’ αυτές).

Προεργασία: 10 λεπτά το καθάρισμα των σύκων, 1 ώρα όλα τα υλικά αναμεμειγμένα σε θερμοκρασία δωματίου και 1 ώρα βράσιμο. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμο ένα θερμόμετρο για μαρμελάδες. Πολύ εύκολη συνταγή.

μαρμελάδα σύκοΥλικά (για περίπου 2 λίτρα μαρμελάδα)

2.5 κιλά σύκα
800 γρ. – 1 κιλό ζάχαρη (αν τα σύκα σας είναι γλυκά, βάλτε τη λιγότερη ποσότητα)
2 κ.σ. Cointreau ή Grand Marnier
ξύσμα και χυμό από 1 λεμόνι
1/2 φλυτζάνι νερό
μια πρέζα αλάτι
σε τουλπάνι: 1 στικάκι κανέλα, 6 σπόρια γαρίφαλο και προαιρετικά 8 σπόρια πιπέρι schezuan

Ετοιμάζετε τα σύκα: Τα πλένετε,  αφαιρείτε τα κοτσάνια και τα κόβετε στα 4. Τα βάζετε σε μεγάλο μπολ, ρίχνετε από πάνω τη ζάχαρη και τα υπόλοιπα υλικά και τ’ ανακατεύετε. Αφήνετε το μείγμα για μια ώρα σε θερμοκρασία δωματίου.
μαρμελάδα σύκοΚάνετε την μαρμελάδα: Βάζετε το μείγμα σε ψηλή κατσαρόλα και σε χαμηλή φωτιά, μαζί με το τουλπάνι που περιέχει τα αρωματικά. Καλό είναι να έχετε ένα θερμόμετρο για μαρμελάδες πάντα μέσα στο σκεύος για να μην σας ξεφύγει η θερμοκρασία και χαλάσει η μαρμελάδα.μαρμελάδα σύκο
Ανακατεύετε συνέχεια ανά 5 λεπτά και μετά τα 40′-45′ αφαιρείτε το τουλπάνι. Σ’ αυτή τη φάση οι φλούδες έχουν αρχίσει να μαλακώνουν. Αν είναι σκληρές και παχιές (όπως στα σύκα που βλέπετε στις φωτογραφίες) βολεύει να χρησιμοποιήσετε μίξερ χειρός και να τις πολτοποιήσετε τελείως. Αν είναι σχετικά μαλακές και λεπτές και προτιμάτε να μείνουν στη μαρμελάδα, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τη κουτάλα ή το εργαλείο του πουρέ για να τις διαλύσετε σε μικρότερα κομμάτια. Στην 1 ώρα περίπου η μαρμελάδα είναι έτοιμη. μαρμελάδα σύκο Για να είστε σίγουροι μπορείτε να βάλετε ένα πιάτο στη κατάψυξη για λίγα λεπτά και στη συνέχεια να ρίξετε πάνω του μια κοφτή κουταλιά μαρμελάδας. Αν περνώντας πάνω απ’ τη μαρμελάδα το δάχτυλό σας φαίνεται σαν η επιφάνεια να κάνει μεμβράνη, τότε επιβεβαιώνεται πως είναι έτοιμη. Αλλιώς αφήστε τη λίγα λεπτά ακόμη να βράσει και ξαναδοκιμάστε.
μαρμελάδα σύκο
Αποθήκευση: Βάζετε την μαρμελάδα σύκο σε αποστειρωμένα βάζα και τη διατηρείτε σε δροσερό μέρος ή στο ψυγείο. Για να αποστειρώσετε τα βάζα είτε τα βράζετε σε λίγο νερό για 3-4 λεπτά, είτε τα βάζετε στο φούρνο στους 100º C για 10 λεπτά. Αποφύγετε κατά τη χρήση να βάζετε στη μαρμελάδα κουτάλια ή μαχαίρια που δεν είναι καθαρά και στεγνά (π.χ. έχουν πάνω βούτυρο ή έχουν μπει στο στόμα).

"Σύκον χειμώνος αιτώ" έλεγαν οι αρχαίοι ημών πρόγονοι για τις άκαιρες επιθυμίες. Γιατί το σύκο ως γνωστόν είναι αποκλειστικά καλοκαιρινό φρούτο και μέχρι σήμερα κανείς δεν έχει καταφέρει τεχνολογικά (ευτυχώς) να το ανατρέψει αυτό. Αυτό όμως που ανατρέψαμε είναι τη δυνατότητα να νιώσεις στο καταχείμωνο την καλοκαιρινή γλύκα του μέσα από τη μαρμελάδα. Συνήθεια που διατηρώ χρόνια, στα τέλη Αυγούστου να ετοιμάζω μαρμελάδα σύκο για να γεμίζει Αυγουστιάτικο φως τα συνεφιασμένα χειμωνιάτικα πρωϊνά. Το σύκο υπήρχε στην Ελλάδα από τον Όμηρο και τους προελληνικούς χρόνους και είχε κεντρικό ρόλο στη διατροφή των αρχαίων Ελλήνων. Μάλιστα τάιζαν ορισμένα ζώα (χήνες και…

Review Overview

User Rating: 3.79 ( 18 votes)
0

About greekadman

13 comments

  1. ΤΣΑΟΥΣΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑΝΝΑ

    Φανταστική συνταγή!Με ενθουσιάζουν οι ιστορικές πληροφορίες και οι ετυμολογικές ερμηνείες των λέξεων!! Συγχαρητήρια για την ολοκληρωμένη παρουσίαση !!!

  2. παυλίνα οικονόμου

    λοιπόν, έψαχνα καλή συνταγή για μαρμελάδα σύκου, πάω για σύκα σήμερα και θα επανέλθω. Παρεμπιπτόντως, το μπλογκ αυτό είναι τεράστια λατρεία! Μια και μιλάμε για σύκα, έφτιαξα πρόσφατα για ένα δείπνο στο σπίτι τη συνταγή σας για κοτόπουλο (εγώ το έκανα με ψαρονέφρι) με μαριναρισμένα σύκα και δεν έμεινε ούτε ίνα κρέατος ή σύκου, όνειρο. Σας ευχαριστούμε

  3. Εκτός απ’την συνταγή χάρηκα και τις πληροφορίες για τα σύκα. Παρεμπιπτόντως γνώριζα ότι τα σύκα συμβολίζουν του όρχεις (http://enallaktikidrasi.com/2013/07/to-95-ton-astheneion-eksafanizontai-me-tin-pythagoreia-diatrofi/)
    όπως και να’ναι σίγουρα συμβάλουν στον ερωτισμό!

    Η συνταγή φυλάσσεται!

    • Ευχαριστούμε :-) ! Όσο για τις διαφορετκές θεωρίες για τον συμβολισμό του σύκου, σε μια «ιδανική κατάσταση», η απόσταση μεταξύ των δύο αντικειμένων είναι ιδιαίτερα μικρή… 😉

  4. Katerina Tsompana-Hutton

    Δεν αναφέρεται στους πόσους βαθμούς πρέπει να είναι η θερμοκρασία

  5. Η γνώση σε συνδυασμό με την αριστοτεχνική και ταυτόχρονα ευγενική αισθητικά, περιγραφή προετοιμάζουν για το αποτέλεσμα, πού πράγματι είναι ΕΝΤΥΥΠΟΣΙΑΚΟ. Συγχαρητήρια για όλα .

  6. Ksterina Poulidou

    Όμορφη σελιδα

  7. οχι οχι κανελογαριφαλλα στο συκο,αν και του ταιριάζουν….βανιλια μονο κ πιπερια!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*