ΚΑΛΟ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ!
elen

το ιπτάμενο τζατζίκι – συνταγή και ιστορία

 
τζατζίκι

Σπιτικό τζατζίκι

Το τζατζίκι και οι πιτόγυροι συνιστούν υπέρτατο λαϊκό ντούο. Όμως, ο σκορδάτος παρατρεχάμενος των ευγενών ντιπ μεγαλοπιάνεται. Κι αποκτάει φίνες συνήθειες. Δροσερεύει με το αγγούρι, αρωματίζεται με άνηθο, καλωπίζεται με μια ελιά-κονκάρδα. Έτσι γυαλισμένος και λαμπερός στο άσπρο του αμπιάνς, κυκλοφορεί ανάμεσα στους ελληνικούς μεζέδες των πιο μερακλίδικων τραπεζιών.

Σ’ ένα τέτοιο μεγάλο, αργομεσημεριανό, καλοκαιριάτικο τραπέζι το τζατζίκι έγινε ιπτάμενο. Βρίσκονταν μεταξύ επιφανών τσιμπιμάτων, πλάι σε μύδια σαγανάκι εκ δεξιών και φάβας εξ ευωνύμων, απέναντι στη λευκή ταραμοσαλάτα και διαγώνια στον μαρινάτο γαύρο. Πίσω του, στην πρώτη σειρά κολοκυθάκια τηγανητά και καπνιστή μελιτζανοσαλάτα, και παραπίσω αγγούρι κομμένο μπάρες, φέτα ψητή μπουγιουρντί, γαρίδες σαγανάκι κι άλλα προσφιλή εδέσματα. Ο πάγος πήγαινε κι ερχόταν, κομμάτια είχε γίνει. Μισοζαλισμένος, άσπριζε το ούζο στα ιδρωμένα ποτήρια και το νερωμένο, οπάκ απεριτίφ ζωήρευε τις κουβέντες, που άλλαζαν θέμα κάθε δεύτερη γουλιά.

Το τζατζίκι δεν ζήλευσε το ούζο μέσα στο ψηλό μπουκάλι. Η φαρδιά σκιά της διπλόριζης δάφνης, που τόσο καιρό άπλωνε τα κλαδιά της προς κάθε κατεύθυνση ξεπερνώντας εαυτόν ως θάμνο, ήταν ακόμη ασφαλής. Η παρέα είχε όρεξη, αστειευόταν, καλοπερνούσε. Κάθε τόσο ένα πιρούνι ή μια μπουκιά ψωμί γαργαλούσε την κρεμώδη του αυτοπεποίθηση. Η οικονομική ύφεση δεν το άγγιζε. Δεν ήταν αυγοτάραχο, ούτε καν χαβιαροσαλάτα, τζατζίκι ήταν. Η ηλεκτρονική μουσική του Best στο βάθος, του ακουγόταν σαν μελωδία της ευτυχίας. Αν ήταν φυτό, σίγουρα θα ήταν «εντελβάις, εντελβάις, μικρό και άσπρο, καθαρό και λαμπερό…» Άραγε, πόσα περισσότερα μπορεί ν’ αποζητάς όντας ένα τζατζίκι;

Εκεί ήρθε αιφνιδίως το μεγάλο πλαφ. Πλααφφ ακούστηκε για την ακρίβεια, όταν μέσα στο τζατζίκι έσκασε το χοντρό τζιτζίκι. Εκείνο, που τόση ώρα πριν ανταγωνίζονταν σε θόρυβο την φασαριόζικη παρέα. Το άχαρο πέσιμό του εκτόπισε μέρος του υγρού μεζέ στολίζοντας μ’ άσπρες πιτσιλιές τραπέζι και καθήμενους.
Τερέτισμα πλέον μηδέν. Παύση. Για στιγμές όλα σταμάτησαν, μόνο τα βλέμματα έπαιζαν σε βουβή ταινία. Του τζιτζικιού η κοιλιά κόλλησε στου τζατζικιού τη μέση, στ΄άσχημα μάτια του παγιέτες σκόρδου, τα φτερά καρφώθηκαν στην γιαουρτένια κρέμα που -ακόμη χειρότερα- ρούφαγε τα πόδια του σαν κινούμενη άμμος. Απέλπιδα κάθε προσπάθεια για καθαρή έξοδο. Τζιτζίκι και τζατζίκι προ κοινής τραγωδίας.

Σε έναν κόσμο με αβέβαιες ισορροπίες, μια πτώση μπορεί να είναι και μέρος της ζωής. Όμως, το μεγάλο πλαφ έδειχνε να έχει καταστροφικές επιπτώσεις τόσο για το αυτάρεσκο «εντελβάις-τζατζίκι» όσο και για το φλύαρο τζιτζίκι. «Μόνο ένα τζιτζίκι θα μπορούσε να αυτοκτονήσει στο τζατζίκι», πέταξε κάποιος κι έτριξε η σιωπή απ’ τα γέλια.

Και μετά, καρέ-καρέ. Στη μια μεριά του τραπεζιού, ένα ψύχραιμο χέρι άρχισε να κινείται προς το οβάλ πιάτο, αποφασισμένο να το αποσύρει. Την ίδια στιγμή, στην άλλη μεριά, ένα άλλο χέρι σήκωνε το πιρούνι του και το προσγείωνε κάτω απ’ το τζιτζίκι που αυτοκτονούσε στο τζατζίκι, διαγράφοντας μια σύντομη τροχιά, γρήγορη σαν τη συνταγή. Το από μηχανής πιρούνι φόρτωσε μια μεγάλη, επικίνδυνα ρευστή μπουκιά με τζατζίκι και το τζιτζίκι πάνω της. Απογειώθηκε με φόρα κάνοντας μια ανάποδη τροχιά, ψηλά και προς τα πίσω. Το ιπτάμενο τζατζίκι εκτινάχτηκε σκορπίζοντας νέες, μεγαλύτερες πιτσιλιές παντού και αφήνοντας το τζιτζίκι ελεύθερο να βρει το δρόμο του για το δέντρο.

Happy end? Σχεδόν. Αν όλες οι ιστορίες είχαν αίσιο τέλος, μπορεί η ζωή να ήταν βαρετή, φτωχή σε εμπειρίες και ό,τι αυτές συνεπάγονται. Μπορεί και όχι, αν οι εμπειρίες είναι άχρηστες φούσκες ή απευκταίες. Τι λέτε;

τζατζίκι

Τζατζίκι ελληνικό (το όνομα απ΄το τούρκικο cacik) και παρόμοια ορεκτικά ή σαλάτες (όπως η ταρατόρ και ταλατούρι στην Κύπρο) απαντώνται σε όλες τις κουζίνες των Βαλκανίων και της Μέσης Ανατολής (λάμπνα στην αραβική κουζίνα), ενώ το ανάλογο δροσερό ντιπ στην ινδική κουζίνα είναι η ράιτα.

Οι παρασκευές μοιάζουν, με την κύρια διαφορά να εντοπίζεται στο άρωμα, που συνήθως στις μεσανατολικές κουζίνες είναι (ξερή ή φρέσκια) μέντα ή δυόσμος αντί για άνηθος. Το ίδιο ισχύει και στο κυπριακό ταρατούρι. Επίσης, ο όξινος παράγοντας είναι συνηθέστερα λεμόνι, αν υπάρχει -όχι ξίδι.

Στη συνταγή δεν υπάρχει ούτε το ένα ούτε το άλλο. Το αλάτι είναι αρκετό για να κάνει τη «δύσκολη» δουλειά της αποστράγγισης του νερού -με την βοήθειά σας, πάντα. Η ενασχόληση δεν αλλάζει αξιοσημείωτα, αλλάζει μόνον ο συνολικός χρόνος παρασκευής.

Τέλος, τα δύο αρωματικά μαζί κάνουν ένα μικρό θαύμα, ενισχύοντας την δροσιά του τζατζικιού. Δοκιμάστε τα. Επιπλέον μειώνουν την επίδραση του σκόρδου στην αναπνοή, ένα θέμα που απασχολεί συχνά τους φαν του τζατζικιού και κυρίως τους διπλανούς τους.

OUZO 12 συνοδεία στο τζατζίκι Τζατζίκι χωρίς σκόρδο είναι ένα ωραίο ντιπ γιαουρτιού με αγγούρι, αλλά όχι ακριβώς τζατζίκι. Μειώσετε την ποσότητα, αφαιρέστε το φύτρο, αλλά μην το καταργήσετε. Επίσης, δοκιμάστε γάλα ή μήλο για την διόρθωση της αναπνοής μετά -αυτό συστήνει πλέον η επιστήμη.

Τι θα πιείτε: Ούζο και πάλι ούζο

Ούζο φυσικά. Εμείς το συνοδέψαμε με το πλούσιο, αρωματικό ΟΥΖΟ 12 στην γνωστή, αυθεντική πολίτικη συνταγή του. Καθαρό, από 100% απόσταξη, με ιστορία απ’ το 1880, που δείχνει και το καινούργιο του μπουκάλι. Το ΟΥΖΟ 12 ξεκίνησε από το αποστακτήριο Καλογιάννη, στην Κωνσταντινούπολη, με τους μερακλήδες να επιλέγουν ούζο από  συγκεκριμένο βαρέλι. Συνεχίστηκε το 1925 στην Θεσσαλονίκη, όταν η οικογένεια Καλογιάννη μετακόμισε, και έφτασε στον Πειραιά το 1950, καθιερώνοντας το καραφάκι ως το κλασικό μπουκάλι ούζου.
Κλασικό απόσταγμα, πολυταξιδεμένο στον κόσμο, είναι το ούζο για τις ωραίες στιγμές με φίλους και ιστορίες (με ωραία ορεκτικά, τζατζίκια και τζιτζίκια) που μένουν.

τζατζίκι

Ελληνικό τζατζίκι (χωρίς …τζιτζίκι)

Προετοιμασία: 40 λεπτά αλλά ασχολείστε 7-10 λεπτά. Κάντε το τζατζίκι αρκετά νωρίτερα (έως και την προηγουμένη) και βάλτε το στο ψυγείο. ΄Ετσι, θα είναι δροσερό όταν το σερβίρετε και τα υλικά θα έχουν δέσει καλύτερα μεταξύ τους. Εύκολη και γρήγορη συνταγή.

Υλικά (μεζές για 6 άτομα)
300 ml (1 1/4 φλ.) γιαούρτι στραγγιστό
1 αγγούρι -σχετικά μικρό
2-3 σκελίδες σκόρδο λιωμένες ή τριμμένες στον τρίφτη
1-2 κ.σ. ελαιόλαδο
2 κ.σ. φρέσκος άνηθος ψιλοκομμένος
2 κ.σ. φρέσκο δυόσμο ψιλοκομμένο ή μέντα
αλάτι, πιπέρι
ελιά και πιτάκια για το σερβίρισμα

τζατζίκι σπιτικό

Ετοιμάζετε το αγγούρι: Πλένετε το αγγούρι και χωρίς να καθαρίσετε την φλούδα, τρίβετε το τραγανό του μέρος (όχι τα σπόρια) στον χοντρό τρίφτη. Το βάζετε με μπόλικο αλάτι σε σουρωτήρι και το αφήνετε για 30 λεπτά. Το ξεπλένετε καλά και το στύβετε να φύγουν τα υγρά. Τοποθετείτε σε χάρτινη πετσέτα κουζίνας να στραγγίξει.

παραδοσιακό τζατζίκι

Κάνετε το τζατζίκι: Σε μπολ ανακατεύετε το τζατζίκι με το λιωμένο σκόρδο, τα αρωματικά και αλατοπίπερο (κατά βούληση και με δοκιμή). Προσθέτετε το στραγγισμένο αγγούρι και λίγο ελαιόλαδο. Ανακατεύετε, σκεπάζετε με διαφανή μεμβράνη και βάζετε στο ψυγείο.

τζατζίκι εύκολο

Σερβίρισμα: Μεταφέρετε το κρύο τζατζίκι στο πιάτο ή μπολ σερβιρίσματος και συνοδεύετε με αραβικά πιτάκια ή τοσταρισμένη πίτα γύρου σε κομμάτια ή ωραίο ψωμί. Δυό πράσινα φυλλαράκια ή μια καλαματιανή ελιά στη μέση αρκούν για διάκοσμος.

 

About pandespani

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*