Latest Posts

Στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια νηστίσιμο
Μανιτάρια και κάστανα στιφάδο με ρεβίθια

Τα μανιτάρια στιφάδο με κάστανα και ρεβίθια είναι ένα αμυλώδες πιάτο, με πλούσια γεύση, απόλυτα γήινη. Η γεμάτη σάλτσα και τα γλυκά αρώματα στηρίζουν μια ωραία δομή που αναδεικνύει τα κάστανα, ενώ επιτρέπουν στα μανιτάρια να δημιουργήσουν μια σχεδόν κρεάτινη αίσθηση σε ένα πιάτο χωρίς κρέας.

Στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια

Το λες και συνειδητοποίηση της εποχής αυτό το είδος «αναστάτωσης» που φέρνουν τα κάστανα.  Πρώτα στους πάγκους και μετά στο τραπέζι. Μόλις εμφανίζονται καταλαβαίνεις ότι την σκυτάλη έχει πάρει για τα καλά το φθινόπωρο. Χουχουλιάσματα και φαγητά σε καυτά πιάτα βρίσκονται σε απόσταση αναπνοής. Το σιγομαγειρεμένο στιφάδο στις περισσότερες εκδοχές του είναι περισσότερο από καλοδεχούμενο. Η κατηγορία άλλωστε είναι μεγάλη.

Εδώ, η μεστή γλύκα των κρεμμυδιών και της ντομάτας διπλοπαντρεύεται το άμυλο απ΄τα κάστανα και τα ρεβίθια. Πάνω σ’ αυτά τα πρωτεϊνούχα μανιτάρια βουλιάζουν στη δεμένη, σκούρα σάλτσα που μυρίζει κανέλλα και μπαχαρικά.

Χορτοφαγικό, νόστιμο και χορταστικό, το στιφάδο με κάστανα και μανιτάρια είναι ένα ακόμη γιορταστικό παράδειγμα του μεγαλείου της φτωχής κουζίνας. Το συναντάμε τόσο στην Κρήτη όσο και στη βόρεια Ελλάδα. Με τα ρεβίθια, που όταν σιγομαγειρεύονται συνεισφέρουν το δικό τους μέλωμα, η ενισχυμένη σύνθεση είναι πλήρης.

Κάστανα στιφάδο με μανιτάρια

Δενδρολίβανο, κανέλα και άλλα υλικά

Ο αγιουβερδικός συνδυασμός της κανέλας με το δενδρολίβανο μοιράζεται στα χαρακτηριστικά του πιάτου. Το δενδρολίβανο ταιριάζει στα μανιτάρια, τα κάστανα και τα ρεβίθια. Η κανέλα στη ντομάτα και στα κρεμμύδια.

Ανάμεσα στα δύο αρώματα κερδίζει – προφανώς – η ισχυρότερη κανέλα. Το δενδρολίβανο υπάρχει στο βάθος της σάλτσας σαν στοιχείο δεύτερης ανάγνωσης, μετά τη δάφνη.
Με την γλυκιά, αρωματική σάλτσα δένει επίσης ωραία το πικάντικο στοιχείο. Αν  είστε φίλοι του καυτερού, προσθέστε την τσίλι πιπεριά κατά βούληση.

Σημειώστε ότι στη συνταγή χρησιμοποιούνται δύο είδη μανιταριών: τα απλά πορτομπέλο και άγρια αποξηραμένα (πχ. σιτάκε, πορτσίνι κλπ). Τα δεύτερα εμπλουτίζουν το πιάτο και αναβαθμίζουν την γεύση του. Δεν είναι δεσμευτικά όμως – αν δεν σας βρίσκονται, προχωρήστε χωρίς αυτά. Ωστόσο, το αποτέλεσμα δεν θα είναι το ίδιο.

Προαιρετική είναι και η παρμεζάνα στο τέλος, παρότι ταιριάζει εξαιρετικά. Παραλείψτε την στην απολύτως vegan παρασκευή.

κάστανο γλυκό του κουταλιού και του βάζου
Πως καθαρίζονται τα κάστανα

Κάστανα και κρεμμύδια: επιλογές

Για το πως καθαρίζονται τα κάστανα έχουμε γράψει αναλυτικά στο κάστανο γλυκό του κουταλιού. Σημαντικό είναι το είδος, η ποικιλία τους. Και η εμφάνιση. Πρέπει να είναι φρέσκα, γυαλιστερά, υγιή, χωρίς ρυτίδες, στίγματα και τρύπες. Εύρωστα, εν ολίγοις. Η συμβουλή είναι «διαλέξτε τα ένα-ένα» και ελέγξτε την ευκολία καθαρισμού πριν επιδοθείτε στο έργο. Εναλλακτικά, τα μαγειρεμένα στον ατμό, έτοιμα καθαρισμένα κάστανα αποτελούν καλή λύση.

Επίσης, ως προς το καθάρισμα των κρεμμυδιών. Πολλά μανάβικα τα προσφέρουν πια έτοιμα καθαρισμένα. Εντούτοις, καθαρίζονται πανεύκολα βάζοντάς σε νερό που βράζει. Δείτε περισσότερα στο ειδικό θέμα. Και βέβαια υπάρχουν πλέον και τα καταψυγμένα κρεμμύδια στιφάδου, μικρά και καθαρισμένα, έτοιμα προς χρήση.

Όποια κι αν είναι η επιλογή σας από τα παραπάνω, το στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια θα βγει πλούσιο, νόστιμο και μυρωδάτο. Τέλειο για κρύο φθινοπωρινό δείπνο ή ένα κυριακάτικο γεύμα του χειμώνα, τερψίθυμο, ιδιαίτερο, απολαυστικό.


Δοκιμάσατε αυτή τη συνταγή;

Βάλτε την στο Instagram με tag @pandespani_deliciousideas
hashtag #pandespani
και πείτε μας τη  γνώμη σας στα σχόλια


Στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια

Στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια

Προετοιμασία: 1 ώρα (με έτοιμα τα κάστανα, κρεμμύδια και ρεβίθια). Χρησιμοποιήστε μια μεγάλη κατσαρόλα εξαρχής ώστε να αποφύγετε τα πολλά σκεύη. Αποψύξτε τα κοκκάρια, αν είναι κατεψυγμένα και στραγγίξτε τα καλά. Αν τα αγοράσετε φρέσκα, αποφλοιώστε τα βάζοντάς τα σε νερό που βράζει. Αντίστοιχα για τα κάστανα και το καθάρισμα, αν δεν τα πάρετε έτοιμα, δείτε τρόπους στο γλυκό κάστανο. Το στιφάδο με μανιτάρια γίνεται πολύ νωρίτερα ή/και την προηγουμένη. Θα πρέπει να ζεσταθεί αργά, σε χαμηλή φωτιά, πριν το σερβίρισμα. Σύνθετη συνταγή, όχι δύσκολη.

Υλικά (για 6 άτομα)
700 γρ. καθαρισμένα μικρά κρεμμύδια (ή έτοιμα, κατεψυγμένα κρεμμυδάκια στιφάδου)
500 γρ. μανιτάρια πορτομπέλο και 30 γρ. άγρια αποξηραμένα πχ. πορτσίνι, σιτάκε κλπ
250 γρ. βρασμένα, καθαρισμένα κάστανα (ή έτοιμα)
1 1/2 φλ. βρασμένα ρεβίθια (ή φασόλια)
4 κ.σ. ελαιόλαδο συν 2 κ.σ. στο τέλος
2 σκελίδες σκόρδο ψιλοκομμένες ή λιωμένες
2 καρότα σε ροδέλες
150 ml κόκκινο κρασί
2-3 κ.σ. αλεύρι για όλες τις χρήσεις
1 μπαστουνάκι σέλερι σε ροδέλες
3 κ.σ. πελτέ ντομάτας
2 φύλλα δάφνη
4-5 κλωναράκια δενδρολίβανο
1 μικρό ξυλάκι κανέλα
3-4 μπαχάρια
0.8 – 1 lt ζωμός λαχανικών ή νερό
1/3 φλ. μαϊντανός ψιλοκομμένος
αλάτι, φρεσκοτριμμένο πιπέρι

προαιρετικά: 1/2 κ.γ. μπούκοβο ή 1 μικρή πιπεριά καυτερή ψιλοκομμένη
φλούδες παρμεζάνας ή πεκορίνο για το σερβίρισμα

Προετοιμάζετε τα μανιτάρια: Βάζετε τα ξερά μανιτάρια σε 300 ml βραστό νερό και τα αφήνετε να  μουλιάσουν μέχρι την ώρα που θα τα χρησιμοποιήσετε.

μανιτάρια μούλιασμα και σοτάρισμα

Καθαρίζετε τα φρέσκα μανιτάρια με βρεγμένο πανί (ή βουρτσάκι) και τα κόβετε σε κομμάτια περί τα 3 εκατ. – αν είναι μεγάλα. Σε τηγάνι ή κατσαρόλα και δυνατή φωτιά βάζετε τις 2 κ.σ. ελαιόλαδο να κάψει. Προσθέτετε τα μανιτάρια και τα σοτάρετε για 2-3 λεπτά ανακατεύοντας. Βάζετε αλάτι, αποσύρετε σε πιάτο και κρατάτε χωριστά.

Σημείωση:

Ανάλογα με το μέγεθος του σκεύους, το σοτάρισμα των μανιταριών μπορεί να χρειαστεί να γίνει σε 2 δόσεις. Τα μανιτάρια θα πρέπει να είναι σε μια στρώση για να τσιγαριστούν σωστά και το λάδι να παραμένει καυτό ώστε μην βράσουν. Επίσης, μην παραλείψετε το αλάτισμα σ’ αυτή τη φάση, γιατί μετά τα μανιτάρια δεν αλατίζονται σωστά.

Ετοιμάζοντας το στιφάδο με μανιτάρια βήμα βήμα

Ετοιμάζετε τα λαχανικά: Στην ίδια κατσαρόλα και μέτρια προς δυνατή φωτιά ρίχνετε το υπόλοιπο ελαιόλαδο (2 κ.σ.) να κάψει. Προσθέτετε τα καρότα και το σέλερι και σοτάρετε για 2 λεπτά. Βάζετε τα κρεμμυδάκια και τα τσιγαρίζετε γυρίζοντάς (4-5 λεπτά).

μανιτάρια, κρεμμύδια, κάστανα, αρωματικά και αλεύρι στο μαγείρεμα

Προσθέτετε το σκόρδο, τα ρεβίθια και τα κάστανα, πασπαλίζετε με το αλεύρι και ανακατεύετε. Ρίχνετε το κρασί, αναμιγνύοντας με τα αλευρωμένα υλικά και αφήνετε να εξατμιστεί το περισσότερο – ένα μέρος του θα δημιουργήσει με το αλεύρι, σάλτσα.

Στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια: μαγείρεμα

Βάζετε τον πελτέ ντομάτας, τα μυρωδικά εκτός απ’ τον ψιλοκομμένο μαϊντανό, τα μπαχαρικά, τα καυτερά, αν τα χρησιμοποιήσετε, τα αποξηραμένα μανιτάρια και το νερό τους, σουρώνοντάς το. Ρίχνετε επίσης το ζωμό (ή νερό) να τα υπερσκεπάζει όλα, αλάτι και πιπέρι. Φέρνετε σε βρασμό και ακολούθως χαμηλώνετε τη φωτιά και σιγομαγειρεύετε για 30 λεπτά. Το στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια θα έχει αποκτήσει ήδη μια ωραία σάλτσα.

Προσθέτετε τα μανιτάρια που είχατε κρατήσει χωριστά και όσο ζουμί έβγαλαν. Ανακατεύετε ευγενικά για να μην διαλυθούν τα κρεμμύδια. Δοκιμάζετε τη σάλτσα και διορθώνετε στο αλάτι, αν χρειάζεται – θα χρειαστεί. Ρίχνετε 2 κ.σ. ελαιόλαδο και μαγειρεύετε για άλλα 5-7 λεπτά. Αποσύρετε, αφαιρείτε τις ορατές δάφνες και την κανέλα. Προσθέτετε τον μαϊντανό.

Μανιιτάριια στιφάδο με κάστανα και ρεβίθια

Σερβίρισμα: Αφήνετε λίγη ώρα να πέσει η θερμοκρασία πριν μεταφέρετε το στιφάδο με μανιτάρια, κάστανα και ρεβίθια σε πιατέλα ή πιάτα, ζεστά ανάλογα και με την εποχή. Προσθέτετε μερικές φλούδες από παρμεζάνα ή πεκορίνο και τριφτό πιπέρι.

Λεώνη Γιαγδζόγλου: στο εργαστήριό της
H Λεώνη Γιαγδζόγλου στο εργαστήριό της

Με τη Λεώνη Γιαγδζόγλου γνωριστήκαμε όταν δημιούργησε το logo του pandespani στην εταιρία MILK, όπου είναι ως σήμερα συνεταίρος και βασικός συντελεστής. Ταλαντούχα, θετική, ανήσυχο πνεύμα και ήρεμο ταυτόχρονα, επιτυχημένη στη δουλειά της. Άτομο με χιούμορ, φωτεινή διάθεση και καλή ενέργεια.
Τα τελευταία χρόνια, η Λεώνη εξελίσσει ένα προσωπικό στιλ στη ζωγραφική και στην κεραμική-γλυπτική. Τα αντικείμενά της έχουν όνομα και μιλάνε άπταιστα μια πρωτόγονη γλώσσα, αρχετυπική, συμβολική και μαζί αθώα. Σαν αυτές που σκαρώνουν τα παιδιά για να επικοινωνούν κρυφά απ’ τους μεγάλους. Μέχρι τις 31 Οκτωβρίου συστήνονται και αφηγούνται ιστορίες στην Art Appel Gallery, στην Αθήνα, στην έκθεσή της Αφηγήσεις από κεραμικές δημιουργίες. Αυτά τα έργα και όσα επιμελώς καμουφλάρουν ή αποκαλύπτουν, κάποια «τσαλακώνοντας» την απαστράπτουσα εμφάνισή τους, ήταν η αφορμή για τη συνέντευξη που ακολουθεί.
Αν βλέπετε τα στοιχεία ενός χώρου ως ζωντανά και ομιλητικά αντικείμενα τέχνης, θα λατρέψετε όσα δημιουργεί.

Λεώνη Γιαγδζόγλου: τατέμ (μπροστά) και η σειρά Crazy Japan (πίσω)

Η Λεώνη Γιαγδζόγλου δεν είναι γνωστή για τις μαγειρικές της επιδόσεις. Μαγειρεύει όμως, και μάλιστα εξαιρετικά με τα μαγικά υλικά του branding. Με όλα τα οπτικά και συναισθηματικά συστατικά, τη φρεσκάδα, το πνεύμα του σχεδίου και τη στρατηγική, που δημιουργούν και μεγαλώνουν τη σχέση ανάμεσα σε ένα brand (μάρκα, εμπορικό σήμα) και στον καταναλωτή.

Σαν να μην της έφταναν αυτά, με έναν μαγικό τρόπο χώρεσε στο χρόνο της, παράλληλα με την επιχειρηματική της δραστηριότητα, και την τέχνη. Αναπτύσσοτας τη δική της ζωγραφική έκφραση, παίζοντας τα σχέδια στα δάχτυλα, κυριολεκτικά, αφού σχεδιάζει στο τάμπλετ με τις άκρες των δακτύλων της.

Για μένα ο τρόπος να αγκαλιάσει κανείς τις πληγές του έχει πάντα κάτι από την παιδική αθωότητα. Τότε που έφταιγε το έπιπλο που χτύπησες, αλλά όχι εσύ.

Και μετά ήρθαν τα γλυπτά έργα από πηλό. Πολύχρωμα τοτέμ που αποδομούν την εμβληματικότητά τους, θραύσματα που βρίσκουν νέες θέσεις και αποκτούν συναισθήματα. Bold φόρμες σιθρού, σκαμμένες από δάκρυα και σουφρωμένα ανοίγματα σαν μουτρωμένα παιδιά. Τις βλέπεις κι αναρωτιέσαι αν είναι σκεπτικές ή απλώς συμμετέχουν σ’ ένα τελετουργικό στραπατσάρισμα.

Η ωριμότητα έχει πολλές διαστάσεις και την ελευθερία να μην τις ακολουθείς όλες, ούτε απόλυτα. «Τα αντικείμενά μου γενιούνται, δεν γίνονται», μου λέει κάποια στιγμή. «Objects are born not made» – σαν τα παιδιά.

Αφηγήσεις από κεραμκές δημιουργίες: Greek Jugs
Greek Jugs σε διάφορα ύψη (Stoneware, 2019)

Είδα την έκθεση (με μάσκα εντός γκαλερί, χωρίς στον πίσω κήπο). Η Λεώνη Γιαγδζόγλου κράτησε για τις ολόασπρες φόρμες το ελληνικό στοιχείο. Είναι εντυπωσιακές κι έχουν τραπέζι ρεζερβέ – για την ακρίβεια, προθήκη. Δίνουν το δικό τους στίγμα, όμορφο, ντελικάτο, απόμακρο ή άγραφο ακόμη. Κρατούν μια στάση σοβαρή παράμερα, άγνωστων προθέσεων, μυστήρια. Μιλάνε σε χαμηλούς τόνους σαν ψυχολόγοι. Μόνο στο ανοιχτόκαρδο χαμόγελό της επιτρέπουν να τους δίνει ενέργεια και ψυχή.

Αν τα κεραμικά γλυπτά αντικείμενα, χρηστικά ή μη, σας αρέσουν, να δείτε την έκθεση. Διαρκεί ως 31 Οκτωβρίου 2020. Όλες οι σχετικές πληροφορίες στο τέλος του άρθρου.

Η Λεώνη Γιαγδζόγλου στο εργαστήριό της

Λεώνη Γιαγδζόγλου: Αφηγήσεις από κεραμικές δημιουργίες

Μετά από 20 χρόνια στo branding και στο design, τα τελευταία 6 χρόνια στράφηκες σοβαρά πρώτα στη ζωγραφική και τώρα στην κεραμική-γλυπτική με πηλό. Πού αισθάνεσαι ότι ανήκεις τελικά σήμερα;

Λεώνη Γιαγδζόγλου: Για μένα αυτά τα δυο είναι όπως η εισπνοή-εκπνοή. Είναι συμπληρωματικά. Όταν ασχολείται κανείς με “διαφορετικά” πράγματα, νομίζει στην αρχή πως η μέρα δεν του φτάνει. Στην πράξη όμως, συμβαίνει το αντίθετο. Το ένα τροφοδοτεί το άλλο.
Η τέχνη μου για μένα είναι ο διαλογισμός μου. Είναι η σύνδεσή μου με το υποσυνείδητό μου. Με την ύπαρξη. Με το όλον. Εκεί ευθυγραμμίζομαι.

Ό,τι δημιουργώ είναι πρώτα ένα μικρός ή μεγάλος κόσμος, μετά μια ιστορία να διηγηθώ και στο τέλος ένα αντικείμενο.

 

Κοιτάζοντας στην γκαλερί το πολύχρωμο Trauma, το πρώτο που μου ήρθε να ρωτήσω είναι πως καταφέρνει κανείς να κάνει ένα τραύμα τόσο χαρούμενο;

Λ. Γ.: Ωραία ερώτηση! Πράγματι, τα τραύματα μπορεί κάποια στιγμή να τα δει κανείς και χαρούμενα… Ίσως, είναι αυτό που βλέπει κανείς όταν πλέον το τραύμα δεν πονά και το σημάδι υπάρχει μόνο για να θυμίζει.
Για μένα ο τρόπος να αγκαλιάσει κανείς τις πληγές του έχει πάντα κάτι από την παιδική αθωότητα. Τότε που έφταιγε το έπιπλο που χτύπησες, αλλά όχι εσύ. Όσο και να έμοιαζε αυτό αστείο ήταν ένας τρόπος να δει κανείς τον εαυτό του από μακριά. Να φύγει από την εμμονή του για το τι του συνέβη και να περάσει στη θέση του παρατηρητή.
Είναι το παιδί που έχουμε όλοι μέσα μας και κάπως μαγικά ξέρει να εστιάζει στο τώρα. Παίζει και πάει παρακάτω.

Ποιο ήταν το έναυσμα να ασχοληθείς με τον πηλό και την τέχνη του;

Λ. Γ.: Ο εαυτός μου. Αυτός ξέρει πολύ καλά τι χρειάζομαι και που θα το βρω. Το πρόβλημα είναι πως για καιρό “πολυλογούσα” μέχρι που έμαθα να τον ακούω. Με συνεπαίρνει η ιδέα του να δημιουργώ κάτι από το “τίποτα”. Δηλαδή, να παίρνω γη και να πλάθω μικρούς κόσμους, μεγάλους κόσμους…
Για μένα ό,τι δημιουργώ είναι πρώτα ένα μικρός ή μεγάλος κόσμος, μετά μια ιστορία να διηγηθώ και στο τέλος ένα αντικείμενο.

…είναι ο αυτοσαρκασμός μου αλλά και ένα είδος σαρκασμού για τη σημαντικότητα και τη σπουδαιότητα που αρέσει στον άνθρωπο να δίνει στον εαυτό του.

Λεώνη Γιαγδζόγλου: Τοτέμ
Τοτέμ

Τα τοτέμ είναι αυθύπαρκτα όντα και σύμβολα συνδεδεμένα με την πίστη, τις απαρχές της θρησκείας μέσω του ανιμισμού, τη φυλή, ένα τελετουργικό, ακόμη και μια πνευματική καθοδήγηση. Πώς επέλεξες ένα τέτοιο εμβληματικό θέμα και τι συμβολίζει για σένα;

Λ. Γ.: Τα Τοτέμ έχουν πράγματι για μένα κάτι πνευματικό. Είναι μια αποτύπωση της ψυχής μου.
Σκέφτομαι: Πως μπορώ να κάνω μέρη της ψυχής μου ανάγλυφα; Πώς μπορώ να πλάσω για να δω αυτό που νιώθω; Πώς μπορώ να το αγγίξω; Να του δώσω χρώματα, να του βάλω κορώνες, στέμματα;
Τα Τοτέμ ξεκίνησαν από τότε που πρωτομυήθηκα σε αυτή την τέχνη. Είναι τρόπος εσωτερικής έκφρασης. Η ανάγκη μου να δημιουργώ κώδικες και σύμβολα για να διαβάζω το μέσα μου.

Βλέποντας τα γλυπτά σου, σκέφτεται κανείς πως πολλά κινήματα του 20ού αιώνα έχουν μπει σε ένα ιδιότυπο μπλέντερ μαζί με την ονοματοκρατία και τον συμβολισμό. Επιπλέον, υπάρχει χιούμορ και μια εραλδική γλώσσα με τις κορώνες στην κορυφή κάποιων τοτέμ. Αυτό, πέραν της έκπληξης που δημιουργεί η εικόνα, υποδηλώνει και κάποιο σύγχρονο σχολιασμό;

Λ. Γ.: Ναι, θα μπορούσα να πω πως είναι ο αυτοσαρκασμός μου αλλά και ένα είδος σαρκασμού για τη σημαντικότητα και τη σπουδαιότητα που αρέσει στον άνθρωπο να δίνει στον εαυτό του. Τα καπέλα όπως και οι κορώνες είναι για μένα ο τίτλος ή η “μαρκίζα” που πιστεύει ο άνθρωπος ότι χρειάζεται για να αναδείξει την προσωπικότητά του. Να βάλει τίτλο στον εαυτό του.

Οι μνημειώδεις στύλοι των Ινδιάνων της Β.Δ. Ακτής αφηγούνται ιστορίες από οικογένειες ή αρχηγούς ή τιμούν ειδικές περιστάσεις και διαβάζονται από κάτω προς τα πάνω ως την κορυφή. Οι δικές σου αφηγήσεις πως διαβάζονται;

Λ. Γ.: Ο καθένας μπορεί να διαβάσει όπως θέλει τις δικές μου αφηγήσεις.
Στα τοτέμ, αλλά κυρίως στο τελευταίο Τοτέμ που έφτιαξα, τα αρθρωτά μέρη δίνουν τη δυνατότητα σε όποιον θέλει να τα στήσει με τη δίκη του σειρά, ανάλογα με τη διάθεσή του ή τον τρόπο που αγαπά να βλέπει το έργο, να διαβάσει τους κώδικες. Κάτι σαν “Lego” ας πούμε.

Αν ήμουν ένα κομματάκι πηλού θα ήθελα να είμαι εκείνο που έσπασε αλλά κόλλησε μετά. Και ύστερα το χρωμάτισαν κόκκινο.

 

Η δημιουργία με πηλό είναι μοναχική υπόθεση. Πώς είναι μετά το teamwork στην Milk να δουλεύεις στο εργαστήριο;

Λ. Γ.: Εξαιρετικά! Είναι η σιωπή που δεν υπάρχει πλέον πουθενά εκτός εάν στοχευμένα την επιδιώξει κανείς.
Όσο και να μη μου φαίνεται (που πιστεύω πως όσο μεγαλώνω μου φαίνεται ακόμα περισσότερο), είμαι μοναχικός άνθρωπος. Μου αρέσει να περνάω χρόνο μόνη μου και στην πραγματικότητα, το έχω απόλυτη ανάγκη για να μπορώ να ακούω τον εαυτό μου.
Σπάνια βαριέμαι. Έχω παρά πολλά πράγματα να μου πω, να με ακούσω, και όλα αυτά πιστεύω ότι μου είναι απαραίτητα για να δημιουργήσω. Πολλές φορές, όταν είμαι στο εργαστήριο είμαι τόσο “αλλού», που τρομάζω ακόμα και με το χτύπημα στην πόρτα.

Γλυπτά από τη συλλογή THE BLUES. Αριστερά THE BLUES_'Teardrop"_33 εκ._Stoneware 2018
Γλυπτά από τη συλλογή THE BLUES. Αριστερά THE BLUES_’Teardrop»_33 εκ._Stoneware 2018

The Blues_”Teardrop”. Από τους τίτλους ξεπροβάλλει μια αμφισημία στις έννοιες, κι ένα παιχνίδι με τις λέξεις, τη μουσική και το συναίσθημα. Τι σε εμπνέει περισσότερο;

Λ. Γ.: Οι τίτλοι για μένα, είναι ένας τρόπος να χαλαρώσω τη σοβαρότητα της κατάστασης/έργου και να της δώσω μια άλλη διάσταση. Πολλές φορές αυτοσαρκασμού, ή, άλλες φορές, να συνδέσω τη διαδικασία της δημιουργίας στο εδώ και τώρα.
Τα δικά μου έργα μέσω του ονόματος (τίτλος έργου) που τους δίνω επιδιώκουν να συνδεθείς μαζί τους.
Με λένε “After all I am a vase”, εσένα;

θέλω να “χαλάσω” το ψυχαναγκαστικό της τελειότητας

 

Υπάρχουν κωδικοί στις φόρμες; Ποια φόρμα πχ. έχει η ευδιαθεσία ή η λύπη, η ευχαρίστηση ή η τρέλα;

Λ. Γ.: Δε θα έλεγα ότι υπάρχουν κωδικοί στις φόρμες, τουλάχιστον όχι εσκεμμένα. Περισσότερο για μένα η φόρμα είναι μια πλατφόρμα, ας πούμε ένας καμβάς που θα υποδεχτεί το υπόλοιπο έργο. Είναι η αρχή του νήματος.

Μπροστά TOTEMS_'My Friends" και "New Soul", Stoneware 2018. Δεξιά & πίσω: CRAZY JAPAN, Stoneware 2019.
Μπροστά (αριστ.) TOTEMS_’My Friends» και «New Soul», Stoneware 2018. Δεξιά & πίσω: CRAZY JAPAN, Stoneware 2019.

Crazy Japan. Πώς πλάθεται με πηλό ο χρόνος και ο χώρος, το χθες, το πέρσι, ένα άγνωστο αύριο; Πώς η Ιαπωνία “παντρεύεται” τον Τζάκσον Πόλοκ;

Λ. Γ.: Χα, πολύ εύστοχο. Σε αυτή τη σειρά θέλω να “χαλάσω” το ψυχαναγκαστικό της τελειότητας. Έχω θέμα με αυτό… Όσο μεγαλώνω ακόμα περισσότερο…
Οι Ιάπωνες στην κεραμική είναι αυτό που λέμε το “τερμάτισαν”. Εννοώντας ότι έχουν αγγίξει το τέλειο.
Η σειρά Crazy Japan ήρθε στο κόσμο από μια εσωτερική μου προσπάθεια να θέλω να χαλάσω το απόλυτο της φόρμας.
Επίσης, ως γνωστό το χρώμα έχει τόσο μεγάλη δύναμη και είναι πολύ δύσκολο να το κάνεις να συνομιλεί με τη φόρμα. Με ιντριγκάρει αυτή η δυσκολία.

Αν ήσουν ένα κομματάκι πηλού, σε ποιο από τα έργα σου θα βρισκόσουν;

Λ. Γ.: Αν ήμουν ένα κομματάκι πηλού θα ήθελα να είμαι εκείνο που έσπασε αλλά κόλλησε μετά. Και ύστερα το χρωμάτισαν κόκκινο.
Ένα έντονο εξώγλυφο στο τελευταίο κομμάτι και στο κέντρο ενός ψηλού τοτέμ. Αυτό που μοιάζει κάπως περίεργο από μακριά, αλλά εντέλει είναι απαραίτητο.

Άποψη της γκαλερί Art Appel στην έκθεση Αφηγήσεις από κεραμικές δημιουργίες
Αφηγήσεις από κεραμικές δημιουργίες, γκαλερί Art Appel

Φόρμα ή χρώμα;

Λ. Γ.: Και φόρμα και χρώμα! Αρκεί να έχω κάτι να πω. Διαλέγω και τα δυο σε όποια αναλογία πιστεύω ότι χρειάζεται.

Αξίζει στα ωραία αντικείμενα να είναι χρηστικά; Ή πρέπει να είναι μόνον έργα τέχνης;

Λ. Γ.: Η ερώτηση που περίμενα καιρό! Η χρηστικότητα είναι μέσα στο DNA της κεραμικής. Η κεραμική άνθησε μέσω της ανάγκης του ανθρώπου να δημιουργήσει πολιτισμό. Δεν μπορεί σε καμιά περίπτωση να υποβιβάζεται η αξία του έργου επειδή δημιουργήθηκε με σκοπό να έχει κάποια χρηστικότητα. Αυτό είναι μια απόλυτα ξεπερασμένη αντίληψη.
Ο δυτικός πολιτισμός θεωρεί ότι τα έργα τέχνης είναι κάτι το οποίο θαυμάζει ή καμαρώνει κανείς από μακριά, αλλά δε χρησιμοποιεί. Αυτό όμως δεν ισχύει σε άλλους πολιτισμούς. Και δεν το δέχομαι ως κανόνα. Οπότε ναι, αξίζει και με το παραπάνω!

Υπάρχει κάποιος καλλιτέχνης ή κεραμίστας που θαυμάζεις;

Λ. Γ.: Θαυμάζω την αυθεντικότητα και την αναγνωρίζω! Και όταν λέω αυθεντικότητα δεν εννοώ απαραίτητα την πρωτοτυπία.
Η αυθεντικότητα είναι αυτό που υπάρχει στο καθένα μας ξεχωριστά, αλλά πολύ λίγοι βρίσκουν τρόπο να την ανακαλέσουν, να την εμπιστευτούν, να την υποστηρίξουν, να την κάνουν τέχνη. Δική τους. Αυτό είναι που κάνει κάποιους να ξεχωρίζουν. Αυτό για μένα είναι το θαυμαστό!

Πολλοί καλλιτέχνες αποχωρίζονται δύσκολα τα έργα τους; Εσύ, δένεσαι μαζί τους;

Λ. Γ.: Τα αγαπώ και ναι, θέλω αυτός που θα ζήσει μαζί τους να τα αγαπά.
Όταν τα δημιουργώ, χτίζω και μια σχέση μαζί τους… Άλλωστε ξέρουν όλα μου τα μυστικά… και είναι όλα ένα κομμάτι του εαυτού μου.
Αλλά χαίρομαι όταν κάποια στιγμή είναι έτοιμα να συντροφεύσουν κάποιον άλλο. Άλλωστε, και αυτός που θα τα διαλέξει κάτι είδε σε αυτά … ένα δικό μου αποτύπωμα. Ίσως, είναι αυτό που μας συνδέει στο τέλος. Το αποτύπωμα, μια σκέψη, ένα συναίσθημα. Το νήμα.

Λεώνη Γιαγδζόγλου: Έκθεση Αφηγήσεις από κεραμικές δημιουργίες, έως 31 Οκτωβρίου 2020.
Art Appel Gallery, Νεοφύτου Βάμβα 5, Κολωνάκι, Αθήνα. Τηλ. 211 11 540 30, 6908 788 267, artappelgallery@gmail.com
Ωρες λειτουργίας: Τρίτη ως Παρασκευή 14.00 – 20.30, Σάββατο 11.00 – 15.00. Επικοιωνήστε για την επιβεβαίωση.
Περισσότερα για την Λεώνη Γιαγδζόγλου και τη δουλειά της στο: leonieart. Εργαστήριο: Δημητρίου Καμπούρογλου 18, 11525 Αθήνα.

Σαλιγκάρια (χοχλιοί) στιφάδο κρητικά
Σαλιγκάρια στιφάδο της Κρήτης

Τα σαλιγκάρια (χοχλιοί) στιφάδο είναι ένας από τους δεκάδες τρόπους που η κρητική κουζίνα εμπνεύστηκε για να χρησιμοποιήσει μια δωρεάν πρώτη ύλη εξυμνώντας την ταυτόχρονα. Εκτός από νηστίσιμο φαγητό, οι χοχλιοί αποτελούσαν ανέκαθεν εκλεκτό μεζέ για την τσικουδιά ή το κρασί. Με τη διπλή γλύκα των κρεμμυδιών και της ντομάτας, τα μικρά στριφογυριστά γαστερόποδα δίνουν ένα πιάτο με γεμάτη γεύση, καθαρή και λιτή, αποφασιστικά δεμένη μόνο με το άρωμα της δάφνης.

Σαλιγκάρια ή κοχλιοί ή χοχλιοί

Σαλιγκάρια (χοχλιοί) στιφάδο κρητικά

Σαλιγκάρι στιφάδο σε λαβίδα

Ψάξε-ψάξε: Χοχλιοί «γυρευτοί»

Στην Κρήτη «οι χοχλιοί μαζεύονταν μόνο κατά τα πρωτοβρόχια (την πρώτη βροχερή μέρα), όταν σέρνονταν ξανά ύστερα από την καλοκαιρινή τους νάρκη. Τις υπόλοιπες μέρες του φθινοπώρου και τον χειμώνα δεν μάζευαν χοχλιούς, γιατί ήταν η περίοδος της αναπαραγωγής τους και δεν ήταν νόστιμοι. Η περισυλλογή τους άρχιζε πάλι τις νύχτες του Φλεβάρη και του Μάρτη αλλά και κατά τις ημέρες της ανοιξιάτικης βροχής, οπότε «σέρνονται» προς αναζήτηση τροφής». Αυτά σημειώνονται στο βιβλίο των Μαρία & Ν. Ψιλλάκη Κρητική παραδοσιακή κουζίνα (Καρμάνωρ, Ηράκλειο, 1995).

Σαλιγκάρια όμως, μάζευαν και το καλοκαίρι, ονομάζοντάς τα «γυρευτά», επειδή τα έψαχναν στους θάμνους, σε ρίζες δένδρων ή κάτω από πέτρες. Αυτοί οι κομισμένοι «γυρευτοί χοχλιοί» θεωρούνταν ιδιαίτερα νόστιμοι και έτοιμοι να φαγωθούν, ενώ στις άλλες περιπτώσεις έπρεπε να «σακάσουν» (καθαρίσουν) παραμένοντας σε καλάθια και τρώγοντας αλεύρι ή μακαρόνια.

Ένα πακέτο με «γυρευτούς χοχλιούς» αρίβαρε προ καιρού απ’ την Κρήτη. Εξ ου και επιλέχτηκε η παραδοσιακή συνταγή για τα κρητικά σαλιγκάρια στιφάδο, με βάση το παραπάνω βιβλίο.

Σαλιγκάρια (χοχλιοί) στιφάδο κρητικά

Βουτιά στο νερό και στο ελαιόλαδο – tips

Στην κρητική κουζίνα το ελαιόλαδο αφθονεί. Η γραπτή συνταγή συνιστά ένα νεροπότηρο, ήτοι τουλάχιστον 200 ml ελαιόλαδο έως και 300 ml, ανάλογα με το μέγεθος. Όμως, στην εκτέλεση χρησιμοποιήθηκαν 120 ml, ποσότητα που είναι η ελάχιστη εφικτή. Αυξήστε την κατά βούληση.

Επίσης, για να είναι η σάλτσα πιο δεμένη, 3 μικρά κρεμμύδια περάστηκαν στο blender πριν προστεθούν στο μαγείρεμα. Αν θέλετε τη σάλτσα πιο αραιή, παραλείψτε αυτό το στάδιο.

Είναι σημαντικό να χρησιμοποιήσετε περισσότερο αλάτι στο αρχικό ζεμάτισμα των σαλιγκαριών για τον ίδιο λόγο που το βάζουμε στο βράσιμο των ζυμαρικών. Έτσι, θα έχουν πάρει μια πρώτη αρμύρα τα σαλιγκάρια ισορροπώντας στη συνέχεια μέσα στη γλυκιά σάλτσα, την οποία θα αλατίσετε πλέον κανονικά.

Τα σαλιγκάρια εκτροφής, που κυκλοφορούν στην αγορά, είναι συνήθως καθαρά από εκκρίσεις. Τα υπόλοιπα χρειάζονται σχολαστικό καθάρισμα. Αν τα μαζέψετε μόνοι σας στις πρώτες βροχές, βάλτε τα για 2-3 μέρες σε πάνινη σακούλα (ή σε δίχτυ και σε χάρτινη) με αλεύρι και θυμάρι, τα οποία θα φάνε και θα καθαρίσουν. Όμως, ταΐστε τα με κλειστή τη σακούλα ή το δίχτυ για να μην γίνουν «γυρευτά» στην κουζίνα ή παραπέρα. Τα σαλιγκάρια ‘τρέχουν’ έως 64 εκατοστά την ώρα 🐌🐌🐌.

Περισσότερα για το καθάρισμά τους μπορείτε να διαβάσετε στη συνταγή χοχλιοί μπουμπουριστοί.

Για τα σαλιγκάρια (χοχλιοί) στιφάδο είναι προτιμότερα τα κάπως μεγάλα – ή τουλάχιστον μεσαία προς μεγάλα. Παρότι επιφανής μεζές, απαιτείται ένα σχετικό πασάλειμμα για να τον απολαύσετε. Αν είστε εξοπλισμένοι με τις ειδικές λαβίδες και τα μινιόν πιρουνάκια, το σερβίρισμα γίνεται και κομψό.

Χοχλιοί στιφάδο σε παραδοσιακή συνταγή της Κρήτης

Το κόλπο για να βγαίνουν εύκολα κι ολόκληρα τα σαλιγκάρια από το κέλυφος:

Βάζετε το πιρουνάκι στην ψίχα υπό γωνία – όχι κάθετα – χωρίς να το τερματίσετε. Στρίβετε αριστερόστροφα και σε κάθε πλήρη βόλτα πιέζετε προς τα μέσα καρφώνοντας το εσωτερικό βαθύτερα. Δοκιμάστε το. Στις 2-3 φορές θα το πετύχετε. Έτσι, θα βγάλετε και το τελευταίο τμήμα ακέραιο.


Δοκιμάσατε αυτή τη συνταγή;

Βάλτε την στο Instagram με tag @pandespani_deliciousideas
hashtag #pandespani
και πείτε μας τη  γνώμη σας στα σχόλια


Σαλιγκάρια (χοχλιοί) στιφάδο κρητικά

Κρητικά σαλιγκάρια (χοχλιοί) στιφάδο

Προετοιμασία: 2.5-3 ώρες, από τις οποίες όμως ασχολείστε περί τα 40 λεπτά. Αποφλοιώστε τα κρεμμύδια όσο τα σαλιγκάρια παίρνουν το μπάνιο τους – τα δικά μου χρειάστηκαν μιάμιση ώρα να ξυπνήσουν 😴. Θυμηθείτε ότι τα κρεμμύδια αποφλοιώνονται πολύ εύκολα βάζοντάς τα σε νερό που βράζει. Δείτε περισσότερα στο σχετικό άρθρο.

πως αποφλοιώνουμε κρεμμύδια για στιφάδο

Ολόκληρο το πιάτο μπορεί να ετοιμαστεί έως και δυο μέρες πριν ή να γίνει σε δυο στάδια – βλ. οδηγίες πιο κάτω. Βάλτε τα σαλιγκάρια στιφάδο, αφού κρυώσουν, στο ψυγείο και ζεστάνετέ τα ευγενικά, σε χαμηλή φωτιά πριν το σερβίρισμα. Μέτριας δυσκολίας συνταγή – όχι πραγματικά δύσκολη.

Υλικά (για 4 άτομα)
1- 1.2 κιλά χοχλιοί μεγέθους περί τα 3.5-4 εκατ.
1 -1.2 κιλό μικρά ξερά κρεμμύδια (στιφάδου) καθαρισμένα
500 – 600 γρ. ντομάτες πολτοποιημένες ή ανάλογη ποσότητα κουτί ψιλοκομμένης ντομάτας
120 ml (έως 250 ml) ελαιόλαδο
4-5 δαφνόφυλλα
100 ml κόκκινο κρασί ξηρό
αλάτι 2+1 κ.σ., φρεσκοτριμμένο πιπέρι

Ξύπνημα σαλιγκαριών

Προετοιμάζετε τους χοχλιούς: Βάζετε τους χοχλιούς σε λεκάνη ή μεγάλο μπολ με νερό βρύσης για 1 περίπου ώρα (ή περισσότερο) για να ξυπνήσουν. Σκεπάζετε το μπολ με ένα καπάκι (πχ. κατσαρόλας) για να μην δραπετεύσουν στο χώρο. Με καρφίτσα μπορείτε να τσιμπήσετε όσα σαλιγκάρια δείχνουν ότι δεν κινούνται για να ελέγξετε ότι είναι ζωντανά. Αν δεν είναι, τα πετάτε.

Καθαρίζετε το στόμιο από την μεμβράνη (και το κέλυφος τριγύρω, αν χρειάζεται) με ένα μαχαιράκι. Πλένετε τους χοχλιούς πολύ καλά (3-4 φορές) σε μπόλικο νερό, που το αλλάζετε.

Ετοιμάζοντας τους χοχλιούς: μετά το ξύπνημα και ζεματιστοί

Ζεμάτισμα: Σε κατσαρόλα με νερό που κοχλάζει ρίχνετε τους πλυμένους χοχλιούς και ξαφρίζετε τα σάλια επιμελώς. Μετά από 2 λεπτά, βάζετε 2 κ.σ. αλάτι. Βράζετε για άλλα 1-2 λεπτά και αποσύρετε. Σουρώνετε και αφήνετε να στραγγίσουν.
Αν κάνετε τη συνταγή σε δύο φάσεις, ως εδώ μπορεί να γίνει την προηγουμένη ή δύο μέρες πριν και να κρατήσετε τα έτοιμα πλέον για μαγείρεμα σαλιγκάρια στο ψυγείο.

Ετοιμάζοντας σαλιγκάρια στιφάδο

Ετοιμάζετε τα κρεμμύδια και το στιφάδο:

Κρατάτε χωριστά 2-3 κρεμμύδια και τα πολτοποιείτε στο μπλέντερ.
Σε άνετη κατσαρόλα και μέτρια φωτιά ρίχνετε το ελαιόλαδο να κάψει και βάζετε όλα τα υπόλοιπα κρεμμύδια. Τα τσιγαρίζετε ανακατεύοντας για 5-8 λεπτά. Θα πρέπει να ροδίσουν.

Χοχλιοί στιφάδο σε κρητική συνταγή

Προσθέτετε τα σαλιγκάρια και τα σοτάρετε μαζί με τα κρεμμύδια για 5 λεπτά. Ρίχνετε το κρασί και μαγειρεύετε 1-2 λεπτά. Προσθέτετε την τριμμένη ντομάτα, το πολτοποιημένο κρεμμύδι, τα δαφνόφυλλα, 1 κ.σ. αλάτι και πιπέρι.

Φέρνετε σε βρασμό και ακολούθως χαμηλώνετε τη φωτιά, σκεπάζετε και σιγομαγειρεύετε για 40-50 λεπτά. Θα πρέπει τα κρεμμύδια να έχουν μαλακώσει αλλά να μην έχουν λιώσει και τα σαλιγκάρια στιφάδο να είναι έτοιμα. Δοκιμάζετε τη σάλτσα και διορθώνετε σε αλάτι πιπέρι αν χρειάζεται. Αν προσθέσετε αλάτι, μαγειρέψτε για άλλα 4-5 λεπτά.

Χοχλιοί στιφάδο σε κρητική παραδοσιακή συνταγή

Σερβίρισμα: Μεταφέρετε σε πιατέλα και συνοδεύετε με ωραίο ψωμί (για τη σάλτσα) και τσικουδιά κατά το κρητικό έθιμο – ή τσίπουρο ή ούζο ή κρασί. Αν δεν έχετε την ειδική λαβίδα και τα μικρά πιρουνάκια (διόλου κρητικής άποψης ομολογουμένως, αλλά ωραία στην πόλη), οι κάπως μεγάλες οδοντογλυφίδες βοηθάνε στον χειρισμό. Τα σαλιγκάρια στιφάδο είναι εξαιρετικός μεζές, αλλά για να τον ευχαριστηθείτε θα λερώσετε τα χέρια σας στη σάλτσα 😉 .

Λαβράκι με φινόκιο και πορτοκάλι στο φούρνo
Λαβράκι με φινόκιο και πορτοκάλι στο φούρνo

Όσοι την έχουν ακολουθήσει για καιρό, ορκίζονται στα οφέλη της, επιμένουν πως ήταν απόφαση ζωής και δεν μπαίνουν στον πειρασμό να την αλλάξουν. Η διατροφή pescetarian ή ιχθυοχορτοφαγία (ελληνικά) ανήκει στις πλέον ανερχόμενες τάσεις φαγητού τα τελευταία χρόνια και γίνεται όλο και πιο δημοφιλής. Ταιριάζει στις μεσογειακές γεύσεις, είναι υγιεινή, εύκολη στη μετάβαση και συνάδει με τις προτεραιότητες του συνειδητού καταναλωτή που ενδιαφέρεται για την δική του υγεία και την υγεία του πλανήτη.

Τι είναι η διατροφή pescetarian

Ο όρος pescetarian προέρχεται από το ιταλικό pesce (ψάρι) και το αγγλικό vegetarian. Κάνοντας διατροφή pescetarian ή pesco-vegetarian σημαίνει ότι κάποιος είναι κατά βάση vegetarian, δηλαδή χορτοφάγος, όμως συμπεριλαμβάνει στη διατροφή του ψάρι και θαλασσινά.
Ως χορτοφάγος, δεν τρώει κόκκινο κρέας ούτε πουλερικά, ενώ, ανάλογα με τις επιμέρους επιλογές, μπορεί να καταναλώνει ή όχι αυγά και γαλακτοκομικά.

Μια τέτοια διατροφική αλλαγή έχει αποδειχθεί εύκολη σε πολλούς πρώην κρεατοφάγους, ειδικά αν τα ψάρια και θαλασσινά ήταν στις αγαπημένες τους γεύσεις.“Η δυνατότητα να τρώω φρέσκα ψάρια και θαλασσινά, που πάντα μου άρεσαν, έκαναν εύκολη τη στροφή στην pescetarian διατροφή, κόβοντας την όρεξη για κρέας. Το καλοκαίρι άλλωστε, ανέκαθεν τρώμε ψάρι και ελαφριές σαλάτες”, λέει η Κατερίνα Γιωργαλή, που έχει σταματήσει την κρεατοφαγία από άποψη.

pescetarian diet

Η pescetarian διατροφή δεν είναι καινούργια. Πολλά άρθρα μιλούσαν για το θέμα ήδη 10 χρόνια πριν. Αργότερα, το 2016, 5% των καταναλωτών στις ΗΠΑ, που έτρωγαν ψάρι και θαλασσινά τουλάχιστον μια φορά το μήνα, δήλωναν ότι ακολουθούν μια pescetarian/flexitarian δίαιτα, δηλαδή ήταν κυρίως ιχθυοχορτοφάγοι, αλλά πιθανόν έτρωγαν περιστασιακά και κρέας.

Αντίστοιχα, την ίδια χρονιά, στη Βρετανία η διατροφική τάση “χωρίς κρέας” αυξήθηκε ρίχνοντας τις πωλήσεις κρέατος και πουλερικών κατά 4.1%, σύμφωνα με τη Nielsen (26/3/2016 – στοιχεία για το προηγούμενο έτος).

Στη δίαιτα pescetarian στρέφονται επίσης πολλοί από αντίδραση, θέλοντας να βγουν από το καταναλωτικό mainstream. Επειδή, η άμετρη ανάλωση κρέατος και συχνά η σπατάλη του πυροδοτούν εντέλει ένα είδος απέχθειας, όχι προς τη γεύση αλλά προς την συμπεριφορά.

κριθαράκι με γαρίδες σκέτο και με μανιτάρια
Κριθαράκι με γαρίδες, σκέτο και με μανιτάρια
καναπέ σεβίτσε τσιπούρας με αβοκάντο, λάιμ και ροζ πιπέρια τσιπούρας με αβοκάντο, λάιμ και ροζ πιπέρια
Καναπέ με σεβίτσε τσιπούρας, αβοκάντο, λάιμ και ροζ πιπέρια

Γιατί να γίνω pescetarian;

Η στροφή σε μια μεσογειακή διατροφή χωρίς κόκκινο κρέας, πουλερικά και (τις περισσότερες) τοξίνες τροφίμων είναι ένα βατό επόμενο βήμα. Εφόσον, βεβαίως, τα ψάρια και θαλασσσινά σας αρέσουν.

Τα επιχειρήματα των ιχθυοχορτοφάγων συγκλίνουν σε ικανό βαθμό με των χορτοφάγων και βιγκανιστών. Σας μεταφέρω μερικά από όσα τεκμηριώνονται με στοιχεία, αφήνοντας τελευταίο το θέμα της ηθικής.

  1. Το βιομηχανοποιημένο κρέας των μαζικώς εκτρεφομένων βοοειδών, χοίρων, αμνοεριφίων και κοτόπουλων (αυτό δηλ. που αγοράζει ο καταναλωτής από το κρεοπωλείο ή το σουπερμάρκετ) περιέχει αντιβιοτικά, τοξίνες, βακτήρια με στελέχη ανθεκτικά στα φάρμακα και ορμόνες. Επιπλέον, σε όλα τα έτοιμα ψημένα είδη (σουβλάκια, κοτόπουλο, μπιφτέκια κλπ) προστίθενται ενισχυτικά γεύσης.
  2. Η μη εντατική παραγωγή κρέατος (από βιολογικές φάρμες) είναι περιορισμένη και αισθητά ακριβότερη. Γι’ αυτό, ούτε αρκεί αλλά ούτε και την προτιμάει ο μέσος καταναλωτής – για οικονομικούς λόγους ή από άγνοια για το μέγεθος του προβλήματος. Την αύξηση της κατανάλωσης κρέατος τα τελευταία 50 χρόνια οδηγούν οι χώρες μεσαίου εισοδήματος και οι γρήγορα αναπτυσσόμενες χώρες, όπως η Κίνα και η Βραζιλία. (FAO).
  3. Ο άνθρωπος θεωρείται παμφάγο ον συμπεριφορικά, αλλά βιολογικά είναι φυτοφάγο. Και πρακτικά, με κριτήριο την ωμή πρώτη ύλη, σίγουρα δεν είναι σαρκοφάγο. Δεν μπορεί να φάει ωμά πουλερικά κανενός είδους και τα περισσότερα κρέατα.
    Μπορεί όμως, να φάει φρέσκο, ωμό ψάρι
    και θαλασσινά χωρίς τους ίδιους κινδύνους, χωρίς καν αλάτι ή καρυκεύματα. Το ρίσκο είναι διαφορετικό. Επίσης, ένα μωρό δεν θα προτιμήσει ενστικτωδώς μια πολτοποιημένη σούπα με κρέας από μια ανάλογη με λαχανικά ή ψάρι ή από την φρουτόκρεμα.
  4. Κατά τον ΠΟΥ, τα επεξεργασμένα κρέατα – χοτ-ντογκ, λουκάνικο, ζαμπόν κλπ. – μπορεί να είναι εξίσου καρκινογόνα με τα τσιγάρα. Συχνότερα πλέον συνδέονται και με τον καρκίνο του μαστού.
  5. Σχέδια ρινοκέρων από το σπήλαιο Chauvet. Χρονολογία: πριν από 30.000 έως 32.000 χρόνια
    Σχέδια ρινοκέρων από το σπήλαιο Chauvet. Χρονολογία: πριν 30.000 – 32.000 χρόνια (c) wiki
    Ευρωπαϊκός πρώιμος σύγχρονος άνθρωπος - Homo sapiens, γνωστός ως Cro-Magnon Man, περίπου 12.000 χρόνια π.Χ. Το εκτιμώμενο ύψος είναι 1,70 μ. Από στιγμιότυπο στο Musée de la préhistoire des gorges du Verdon. Ανακατασκευή: ZEPHYR - φωτό (c) wiki
    Ευρωπαϊκός πρώιμος σύγχρονος άνθρωπος – Homo sapiens, γνωστός ως Cro-Magnon Man, περίπου 12.000 χρόνια π.Χ. Το εκτιμώμενο ύψος είναι 1,70 μ. Από στιγμιότυπο στο Musée de la préhistoire des gorges du Verdon. Ανακατασκευή: ZEPHYR – φωτό (c) wiki

    Η ιδέα του να τρώμε το κρέας ζώων είναι επίκτητη. Μαθαίνουμε από μικροί ότι αυτό είναι φυσιολογικό, νορμάλ. Αλλά δεν υπάρχει απόδειξη ούτε ότι είναι φυσιολογικό ούτε φυσικό. Ο προϊστορικός άνθρωπος της παλαιολιθικής και ύστερης λίθινης εποχής (50.000 – 12.000 π.Χ.) δεν έτρωγε κρέας. Αλλά ψάρι και βατράχια, αφού μάλιστα προηγήθηκαν ως τροφή τα στρείδια, χτένια, μύδια και μαλάκια, καλαμάρι και χταπόδι, και τα έντομαμ’ αυτή τη σειρά.
    Ακολούθησαν τα μανιτάρια, τα χόρτα, το κρέας αρκούδας, ελαφιού και αλόγου.
    Αυτός ο άνθρωπος κυνηγούσε για να τραφεί. Κάτι που ισοδυναμεί με το να πιάσεις την αρκούδα εξοπλισμένος με λόγχη και μαχαίρι. Η βόλτα στο κρεοπωλείο ή στο σουπερμάρκετ δεν είναι κυνήγι.
    Ο αμερικανικός βίσωνας τοποθετείται στα 8.000 χρόνια π.Χ. Το πρόβατο, το κατσίκι και το γουρούνι εξημερώθηκαν στα 7.000 π.Χ. και η αγελάδα στα 6.500 π.Χ.

  6. Πολλοί άνθρωποι αρρωσταίνουν ή δεν αισθάνονται καλά όταν τρώνε κρέας. Ή αυγά ή/και όταν πίνουν ζωικό γάλα (του οποίου τα οφέλη πλέον αμφισβητούνται). Αν ψάξει κανείς στο περιβάλλον του, σίγουρα θα βρει μια τέτοια περίπτωση.
  7. Τα σαρκοβόρα έχουν πολύ μικρότερου μήκους έντερα (περί το 1/3 σε σχέση με τα ανθρώπινα). Για την πέψη της τροφής τους εκκρίνονται ισχυρότερα οξέα, καθώς αυτή πρέπει να αποβάλλεται συντομότερα ώστε να μην βλάπτονται πχ. όταν τρέφονται με άλλα ζώα, ακόμη και με νεκρά – σάπια.
  8. Τα ανθρώπινα δόντια διαφέρουν από αυτά των σαρκοφάγων ζώων.
  9. Ένα σαρκοβόρο (πχ. λιοντάρι) τρώει ένα άλλο ζώο για να επιβιώσει το ίδιο ή τα μικρά του. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος να τραφεί για να ζήσει -είναι μονόδρομος. Όμως, ο άνθρωπος έχει πολλές επιλογές. Η κατανάλωση κρέατος δεν είναι απαραίτητη ούτε για την επιβίωση ούτε για την καλή του υγεία, όπως έχει αποδειχθεί – βλ. μεσογειακή διατροφή.
  10. Δεν αποδεικνύεται ότι ο ανθρώπινος οργανισμός έχει ανάγκη τις ζωικές πρωτεΐνες για να είναι υγιής – μύθος. Πάμπολλοι αθλητές ακολουθούν βίγκαν διατροφή, με εκπληκτικές επιδόσεις, μυική δύναμη, γράμμωση, αντοχή, μετάλλια και διεθνείς διακρίσεις.
  11. Η αυξημένη κατανάλωση κρέατος αποδεδειγμένα συνδέεται με καρδιαγγειακά νοσήματα, τον καρκίνο του παχέος εντέρου, τον διαβήτη τύπου 2, την υπέρταση, την άνοια και την παχυσαρκία – λόγω κορεσμένων λιπαρών.

Last but not least:

Η περίεργη ηθική και η ανθρώπινη οπτική απέναντι σε έμβια τετράποδα που συνοψίζονται στο ακραίο: εκτρέφω εντατικά για να καταναλώνω διεκπεραιωτικά. Αυτός ο τρόπος δεν αφορά καμία αξία και εκτίμηση της ζωής, καμία πραγματική απόλαυση. Είναι μια υπερπλήρωση αναγκών συνδεδεμένη με την ευκολία, την εμμονή, την έλλειψη καλλιέργειας γεύσης και σκέψης.

Αν πραγματικά το τέλειο κρέας εντέλει μας αρέσει, θα αγοράζαμε μόνο την καλύτερη πρώτη ύλη, βιολογικής εκτροφής, λιγότερο συχνά. Και θα το μαγειρεύαμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Δεν θα συμβιβαζόμασταν με την έσχατη, βιομηχανική ποιότητα. Θα μασούσαμε 29 φορές κάθε μπουκιά για να αποτυπωθεί η εκπληκτική γεύση στους γευστικούς μας κάλυκες – ευχαρίστηση μετά από αυτούς δεν υπάρχει.
Θα εκτιμούσαμε επίσης ό,τι θυσιάστηκε, γιατί θα είχε μετουσιωθεί σε αξία, έστω μέσω διαστροφής.

Ποια αξία έχει το σουβλάκι σήμερα, μετά τα χθεσινά παϊδάκια και το προχθεσινό κοτόπουλο ή αρνάκι; Γιατί διαφέρει από το ένα τσιγάρο μετά το άλλο; Με κατά κεφαλή κατανάλωση κρέατος (Ελλάδα, όλα τα είδη, FAO, 2013) σχεδόν 80 κιλά ετησίως, κάθε Έλληνας, Ελληνίδα και Ελληνόπουλο τρώει μόνος του 6.5 κιλά κρέας το μήνα. Η ποσότητα επί 4 (=26 κιλά/μηνιαίως), αν μιλάμε για 4μελή οικογένεια!

Γιατί να γίνω pescetarian; Ιχθυοχορτοφαγία, συν & πλην

Συν και πλην: Εστιάζοντας στην υγεία και στο περιβάλλον

Συγκρίνοντας διαφορετικά μοντέλα διατροφής για τις επιπτώσεις τους στην υγεία και το περιβάλλον, όπως η μεσογειακή διατροφή, η χορτοφαγική και η pescetarian, προκύπτουν τα εξής:

  • Οι χορτοφαγικές δίαιτες βγήκαν κορυφαίες στη μείωση κινδύνου για διαβήτη τύπου 2, κατά 41%. Η pescetarian διατροφή μείωσε τον κίνδυνο κατά 25%. Η μεσογειακή δίαιτα κατά 16%.
  • Ο κίνδυνος καρκίνου ήταν 7% -13% χαμηλότερος και στις τρεις δίαιτες, με την pescetarian να προηγείται, ακολουθούμενη από την χορτοφαγία και μετά την μεσογειακή διατροφή.
  • Η μεσογειακή διατροφή μειώνει τον κίνδυνο για καρδιακές παθήσεις κατά 26%. Ακολουθεί η δίαιτα pescetarian με 21% και η vegetarian με 20%.
  • Τα ψάρια παρέχουν στον οργανισμό τα ιδιαίτερα σημαντικά ω-3 λιπαρά οξέα, τα οποία χρειάζεται αλλά δεν συνθέτει. Αποτελούν δομικό στοιχείο του εγκεφάλου, συμβάλουν στη μείωση των φλεγμονών και των τριγλυκεριδίων, της πήξης του αίματος, του κινδύνου εγκεφαλικού επεισοδίου και καρδιακής ανεπάρκειας. Επίσης, περιέχουν βιταμίνες Α και D.
  • Η ιχθυοχορτοφαγία είναι πιο πλούσια διατροφή από την χορτοφαγία, με μεγαλύτερη ποικιλία. Πλουσιότερη ωστόσο, παραμένει η μεσογειακή.
  • Και οι τρεις εναλλακτικές δίαιτες θα μπορούσαν να μειώσουν τις εκπομπές ρύπων από την παραγωγή τροφίμων κατά 30%, 45% και 55% για τη μεσογειακή, pescetarian και χορτοφαγική δίαιτα αντίστοιχα, αναφέρει η μελέτη.
  • Αναλύοντας τo υδατικό αποτύπωμα σε 43.786 γεωγραφικά σημεία (σε Αγγλία, Γαλλία και Γερμανία) σε σχέση με μια υγιεινή χορτοφαγική διατροφή, μια ιχθυοχορτοφαγική και μια (υγιεινή) με κρέας, βρέθηκε ότι πρώτες έρχονται η χορτοφαγικκή με μείωση 35-55% και η pescetarian με 33-55%. Τρίτη η διατροφή με κρέας 11-35%. Η μετάβαση σε διατροφή από τα δύο πρώτα μοντέλα δεν είναι μόνο καλή για την ανθρώπινη υγεία, αλλά μειώνει σημαντικά την κατανάλωση υδάτινων πόρων.
Ψήνοντας και δοκιμάζοντας ελληνικό ψάρι ποιοτικής ιχθυοκαλλιέργειας Fish from Greece
Από τη θάλασσα στο γκριλ και στο πιάτο
Ποιοτική ιχθυοκαλλιέργεια ελληνικού ψαριού Fish from Greece
Ποιοτική ιχθυοκαλλιέργεια ελληνικού ψαριού – Fish from Greece
Φαγκρί Fish from Greece με ελιές, ντοματίνια, κουμκουάτ, σκόρδα και βασιλικό
Φαγκρί Fish from Greece με ελιές, ντοματίνια, κουμκουάτ, σκόρδα και βασιλικό

Στα μειονεκτήματα όλων των παραπάνω συγκαταλέγονται:

  • Ο χρόνος ενασχόλησης για την προετοιμασία του φαγητού.
  • Το κόστος, κυρίως στην μεσογειακή διατροφή και στην ιχθυοχορτοφαγία.

Ωστόσο, άπειρα υγιεινά φαγητά ετοιμάζονται σε λιγότερο από μια ώρα, αν η μαγειρική φαντάζει πρότζεκτ. Τα τοπικά υλικά μειώνουν αισθητά το μπάτζετ και η εποχικότητα προσφέρει ποικιλία σε λαχανικά, φρούτα και καρπούς.
Από την άλλη, ζούμε σε μια χώρα με ήλιο, πολλή θάλασσα και τα πιο νόστιμα ψάρια στον κόσμο. Απλά ψαράκια αφθονούν τους περισσότερους μήνες. Έχουμε εκπληκτικά θαλασσινά και όλο το χρόνο πιστοποιημένα με αυστηρές προδιαγραφές, υψηλής ποιότητας ψάρια υδατοκαλλιέργειας, που οι Ευρωπαίοι ονειρεύονται. Επιλέγοντας τοπικά και εποχιακά προϊόντα, το κόστος μιας βιώσιμης pescetarian διατροφής δεν αποτελεί εμπόδιο.

Ελληνική ιχθυοκαλλιέργεια προδιαγραφών: ποιότητα & διαφάνεια

Μειονεκτήματα για την υγεία του πλανήτη σε σύγκριση με την σημερινή κατάσταση, δύσκολα εντοπίζονται. Τα φυτικά τρόφιμα (εκτός από τα φυτικά έλαια) συμμετέχουν ελάχιστα στο περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Το ίδιο ισχύει και για τα ψάρια μη εντατικής αλιείας. Και βέβαια, για τα ψάρια υδατοκαλλιέργειας, όπου το ενεργειακό αποτύπωμα αφορά πρωτίστως στην παραγωγή των ζωοτροφών.


Άλλες πηγές:
FAO, κατά κεφαλή κατανάλωση κρέατος 3.3. Προϊόντα ζωικού κεφαλαίου.
BBC: Which countries eat the most meat.
WC Roberts: Twenty Questions on Atherosclerosis.
R Dunn. Human: Ancestors Were Nearly All Vegetarians. Scientific American, 2012.
FAOSTAT: Ελλάδα.
WHO (ΠΟΥ): Q&A on the carcinogenicity of the consumption of red meat and processed meat.

Πατατοκροκέτες με κατσικίσιο τυρί και πιπεριές
Kροκέτες πατάτας με γέμιση κατσικίσιο τυρί και πιπεριά Φλωρίνης

Οι πατατοκροκέτες είναι κλασικό ορεκτικό και σνακ. Εδώ, συνδυάσαμε τις μπάλες από πατάτα με κατσικίσιο τυρί και πιπεριές Φλωρίνης κάνοντας έξτρα τραγανές εξωτερικά κροκέτες πατάτας, με μαλακό εσωτερικό για να λιώνει στο δάγκωμα.

Συνοδεύουν ιδανικά τα ποτά και κατά καιρούς έχουν γνωρίσει μεγάλες δόξες ανάμεσα στις μπουκιές για πάρτι, στημένες εν είδει πυραμίδας. Με την οικειότητα που αναπτύσσουμε από νωρίς στη γεύση της πατάτας και λόγω ευκολίας παρασκευής, οι πατατοκροκέτες έγιναν γρήγορα και σνακ για όλες σχεδόν τις ώρες, πριν τις οικειοποιηθεί το ζηλότυπο junk food – συν τοις άλλοις, ήταν και οικονομικές. Σερβίρονται όμως, και αντί για τις καθιερωμένες πατάτες δίπλα σε ένα ψητό με σάλτσα ή σε πλατό με αλλαντικά και τυριά, ακόμη και ως μέρος ενός βετζετέριαν σάντουιτς.

Ρισόλες και κροκέτες

Οι κροκέτες (croquettes και αρχικά croquets) από το γαλλικό croquer (τραγανίζω, κριτσανίζω) πρωτοεμφανίζονται σε γραπτή συνταγή του Φρανσουά Μασιαλό τον 17ο αιώνα. Στη γαλλική έκδοση Le Cuisinier royal et bourgois, 1693, ο Μασιαλό περιγράφει κροκέτες από κρέας πουλερικών, τρούφες, μεδούλι, μανιτάρια, μουλιασμένο ψωμί, μυρωδικά και αυγό με κρεμώδες τυρί, που πλάθονται σε δύο μεγέθη (αυγού και καρυδιού) και τηγανίζονται σε λαρδί.

Επίσης, ως προς τις ρίζες τους, οι ιστορικοί συνδέουν τα φαγητά τύπου κροκέτας με τις αρχαίες ρωμαϊκές ρισόλες (rissoles). Δηλαδή, ένα είδος μπιφτεκιού από κιμά με μπαχαρικά και άλλα υλικά, τυλιγμένο σε ζύμη, που τηγανίζονταν προσεκτικά σε καυτό λίπος. Ακόμη και τότε, οι συνταγές ποικίλαν. Η διαφορά τους με τις κροκέτες είναι ότι οι δεύτερες περιβάλλονται από ψίχουλα ψωμιού ή φρυγανιά.

Από τότε όμως, που οι πατάτες εισέβαλαν στις κουζίνες του κόσμου, πατατοκεφτέδες κάθε είδους εμφανίζονται παντού διεκδικώντας την καθημερινή γεύση με άπειρους συνδυασμούς.

Πατατοκροκέτες με κατσικίσιο τυρί και πιπεριές

Πατατοκροκέτες τηγανητές ή φούρνου;

Στη συνταγή, οι πατατοκροκέτες ακολουθούν την κλασική παρασκευή, αλλά η γέμιση τις διαφοροποιεί από τους νορμάλ πατατοκεφτέδες. Το κατσικίσιο τυρί προσθέτει πικάντικο χαρακτήρα που ταιριάζει με το καπνιστό στοιχεία της πιπεριάς Φλωρίνης. Επιπλέον, οι κροκέτες πατάτας έχουν παναριστεί σε αλεύρι, αυγό και φρυγανιά panko, η οποία τους δίνει έξτρα τραγανή υφή. Οι προεξοχές που δημιουργεί, καθώς οι κροκέτες τηγανίζονται, μετατρέπονται σε μικρά, κριτσανιστά «αγκάθια» άκρως απολαυστικά.

Τρίμμα ψωμιού Panko μπορείτε να βρείτε στα μεγάλα σουπερμάρκετ και σε καταστήματα με ασιατικά τρόφιμα. Εναλλακτικά, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε την κλασική φρυγανιά, αλλά η επιφάνεια θα είναι λιγότερο σκαντζοχοιρέ και τραγανή.

Τέλος, μπορείτε, αν θέλετε, να κάνετε τις πατατοκροκέτες ψητές στο φούρνο, αντί για τηγανητές. Μετά την παραμονή τους στο ψυγείο, τις μεταφέρετε σε ταψί στρωμένο με λαδόκολλα και ραντίζετε με λίγο ελαιόλαδο. Ψήνετε σε προθερμασμένο φούρνο 200 C για 20 λεπτά περίπου ή μέχρι να χρυσίσουν ωραία.

Αν οι κροκέτες πατάτας σας αρέσουν, αυτή είναι μια εύκολη αλμυρή εκδοχή για μεγάλους και παιδιά που αξίζει να δοκιμάσετε.


Δοκιμάσατε αυτή τη συνταγή;

Βάλτε την στο Instagram με tag @pandespani_deliciousideas
hashtag #pandespani
και πείτε μας τη  γνώμη σας στα σχόλια


Σουβλάκια από πατατοκροκέτες με κατσικίσιο τυρί και πιπεριές

Πατατοκροκέτες με κατσικίσιο τυρί και πιπεριές

Προετοιμασία: 40 λεπτά συν 30-40 λεπτά ο χρόνος στο ψυγείο. Προετοιμάστε τα υλικά όσο βράζουν οι πατάτες.

Υλικά: για 16-20 μπουκιές
400 γρ. πατάτες (2-3 μεσαίες) λευκές αμυλώδεις, κόκκινες ή μπλε όπως στις φωτό
100 γρ. κατσικίσιο τυρί – χρησιμοποιήθηκε το κατσικίσιο Ήπειρος
150 γρ. πιπεριές φλωρίνης, κομμένες σε μικρά τετράγωνα
2 μικρά φρέσκα κρεμμυδάκια, το λευκό τμήμα ψιλοκομμένο
1 κ.γ. ρίγανη ξερή ή θυμάρι
προαιρετικά: 1/8 – 1/4 κ.γ. καγιέν ή ανάλογα με τα γούστα σας
1/3 κ.γ. μαύρο πιπέρι
1/4 κ.γ. αλάτι
ντοματίνια στρογγυλά ή/και σταφύλι για το σερβίρισμα

για το πανάρισμα – τηγάνισμα
50 γρ. αλεύρι
2 αυγά χτυπημένα
120 γρ. ψίχουλα panko ή φρυγανιά
λάδι για το τηγάνισμα

Πατάτες, κατσικίσιο τυρί και πιπεριές ΦλωρίνηςΠροετοιμάζετε τις πατάτες: Βράζετε τις πατάτες σε νερό (μέτρια φωτιά) για 17-20 λεπτά περίπου, μέχρι το πιρούνι να τις τρυπάει. Αποσύρετε, αφήνετε λίγο να κρυώσουν και τις καθαρίζετε. Τις βάζετε σε μπολ και τις πιέζετε με πιρούνι – δεν τις πολτοποιείτε εντελώς.

Προσθέτετε όλα τα υπόλοιπα υλικά και ανακατεύετε. Δοκιμάζετε και διορθώνετε ανάλογα με τη γεύση σας.
Με το μείγμα πλάθετε 16-20 μπάλες τύπου κεφτεδάκια μεγέθους καρυδιού.

Πανάρισμα:

Βάζετε μπροστά σας τα 3 μπολ: 1 με το αλεύρι, 1 με τα χτυπημένα αυγά και 1 με τη φρυγανιά panko. Έχετε έτοιμο και ένα δίσκο για να βάλετε τις πατατοκροκέτες.
Περνάτε κάθε μπαλάκι πρώτα στο αλεύρι να καλυφθεί, μετά στα αυγά και ακολούθως στο panko. Τοποθετείτε τις πατατοκροκέτες στο δίσκο και βάζετε στο ψυγείο για 30-40 λεπτά (ή και περισσότερο, αν σας βολεύει).

Τηγάνισμα: Βάζετε σε τηγάνι ή γουόκ περί τα 2-3 εκ. λάδι και το ζεσταίνετε καλά σε μέτρια (προς χαμηλή φωτιά). Βάζετε τις πατατοκροκέτες λίγες-λίγες, 2-3 τη φορά. Τηγανίζετε γυρίζοντάς τες μέχρι να ροδίσουν. Τις βγάζετε σε χαρτί κουζίνας.
Σημείωση: Μην ανεβάζετε τη φωτιά, γιατί το πάνκο καίγεται πολύ γρήγορα.

Σουβλάκια από πατατοκροκέτες με κατσικίσιο τυρί και πιπεριές

Σερβίρισμα: Όλες οι πατατοκροκέτες σερβίρονται ζεστές. Μεταφέρετέ τις σε πιατέλα συνοδεύοντας πχ. με ένα ντιπ κόκκινης πιπεριάς ή γιαουρτιού χτυπημένο με κατσικίσιο τυρί και μουστάρδα. Δοκιμάστε επίσης, να τις περάσετε σε καλαμάκια, εναλλάξ με ντοματίνια ή/και μεγάλες ρώγες από σταφύλι.

Ιμάμ μπαϊλντί: ιστορία & το μυστικό για να είναι ελαφρύ
Μελιτζάνες Ιμάμ μπαϊλντί

Το ιμάμ ή ιμάμ μπαϊλντί, που σημαίνει «ο ιμάμης λιποθύμησε», είναι ένα από τα ωραία δουλεμένα φαγητά της Πόλης, που οι Έλληνες πρόσφυγες έφεραν στην χώρα με την κουζίνα τους, μετά την μικρασιατική καταστροφή (Σεπτέμβριος 1922). Οι σαρκώδεις μελιτζάνες δίνουν χώρο στα αρωματικά, καραμελωμένα κρεμμύδια με ντομάτα, ενώνοντας την υπόπικρη γεύση τους με την γλύκα των υλικών. Με καταλύτη το ελαιόλαδο και συντονιστή το λιωμένο τυρί, δημιουργείται ένα μεστό σε γεύση πιάτο, γεμάτο γλύκα και άρωμα.

Ιμάμ μπαϊλντί

Μύθοι, ιστορίες και εμπνεύσεις γαλλικής μπουγάδας

Ιμάμης, 18ος αι.,Εθνική Βιβλιοθήκη Γαλλίας (c) wiki
18ος αι.,Εθνική Βιβλιοθήκη Γαλλίας (c) wiki

Κατά μια ιστορία, το όνομα του ιμάμ μπαϊλντί υποτίθεται ότι προέρχεται από έναν λιχούδη ιμάμη που πνίγηκε απ’ την ευχαρίστηση καταβροχθίζοντας υπερβολική ποσότητα απ’ το φαγητό. Άλλος μύθος διατείνεται ότι ο ιμάμης λιποθύμησε μαθαίνοντας το κόστος του πιάτου, ιδίως σε λάδι – καμία σχέση με τη συνταγή. Τρίτο παραμύθι θέλει τον ιμάμη πεινασμένο να λιποθυμάει απ’ τη μυρωδιά του φαγητού, που ωστόσο δεν μαγείρευε η δική του σύζυγος, αλλά μια αλλόθρησκη γειτόνισσα.

Υπάρχει μια ακόμη λαϊκή αφήγηση που περιγράφει έναν κοιλιόδουλο ιμάμη, ο οποίος παντρεύεται την κόρη ενός λαδέμπορου. Η προίκα που παίρνει είναι 12 κιούπια απ’ το καλύτερο ελαιόλαδο του πεθερού. Μ’ αυτό, η νέα σύζυγος ετοιμάζει κάθε μέρα τις τρομερές λαδερές μελιτζάνες με κρεμμύδια και ντομάτα, που ο ιμάμης ορέγεται και κάθε βράδυ απολαμβάνει. Όμως, αυτό διαρκεί μόνον δώδεκα ημέρες, όσες και τα κιούπια, γιατί την 13η πληροφορείται ότι το λάδι τελείωσε. Μαζί και η φαγωμένη  προίκα. Εκεί τούρχεται ταμπλάς και ο ιμάμης λιποθυμάει απ’ το σοκ.

Confit byaldi (c) wiki
Κονφί μπαϊλντί

Από το ιμάμ μπαϊλντί ο Γάλλος Michel Guérard εμπνεύστηκε το ελαφρύ κονφί μπαϊλντί, κάνοντας ένα είδος ρατατούιγ χωρίς πιπεριές και προσθέτοντας μανιτάρια. Επίσης, ο διάσημος Αμερικανός Thomas Keller στην έκδοσή του «Το βιβλίο μαγειρικής της γαλλικής μπουγάδας» (The French Laundry Cookbook, 1999) περιλαμβάνει ένα πιάτο που ονομάζει μπαϊλντί και είναι διασκευή του γαλλικού κονφί μπαϊλντί. Σ’ αυτό, τα λαχανικά είναι λεπτοκομμένα, ψήνονται αργά πάνω σε μια σάλτσα πιπεριάς (με ντομάτα) και σερβίρονται με βινεγκρέτ.

Μελιτζάνες Ιμάμ μπαϊλντί

Ιμάμ μπαϊλντί και τουρκική πατρότητα

Σύμφωνα με την βιβλιογραφία, μελιτζάνες γεμιστές με κρεμμύδια και ντομάτα εμφανίζονται σε πολλές χώρες περί τη Μεσόγειο, συμπεριλαμβανομένων των αραβικών και βαλκανικών.

Καταβολές και πατρότητα διεκδικεί σήμερα η τουρκική κουζίνα τοποθετώντας γενικώς το πιάτο στις αυλές των σουλτάνων της οθωμανικής αυτοκρατορίας του 17ου αιώνα (αρχή της παρακμής). Ωστόσο, ξεχνάει ή παραλείπει ότι το βασικό στοιχείο της οθωμανικής αυτοκρατορίας (νεολογισμός και το όνομα) ήταν ο πολυεθνικός χαρακτήρας. Με πρωτεύουσα την Κωνσταντινούπολη και κατέχοντας τα πάντα γύρω από τη Μεσόγειο, η αυτοκρατορία βρισκόταν στο κέντρο των αλληλεπιδράσεων μεταξύ ανατολής και δύσης για έξι αιώνες (14ο με 20ό).
Επιπλέον, το φαγητό (και οι καλεσμένοι) στα τραπέζια των σουλτάνων και των μεγάλων βεζίρηδων (ενίοτε μη τουρκικής καταγωγής και οι ίδιοι) ουδεμία σχέση είχε με αυτό που έτρωγε το τουρκικό πόπολο, οι αγρότες, οι γενίτσαροι και οι στρατιώτες που διαρκώς πολεμούσαν.

Ο σουλτάνος Μουράτ Δ’ που κατευχαριστήθηκε το περίφημο χουνκιάρ και ο Ιμπραήμ Α’, που τον διαδέχθηκε, είχαν μητέρα ελληνικής καταγωγής, την Χασεκί Μαχπεϊκέρ Κιοσέμ Βαλιντέ Σουλτάν, άλλως Αναστασία από την Κεφαλλονιά, μια πανέξυπνη γυναίκα, αντιβασιλέας και η πιο ισχυρή της οθωμανικής αυτοκρατορίας. Οι ισχυρότερες σουλτανομήτορες δεν ήταν τουρκικής καταγωγής, αλλά προέρχονταν από τις άλλες εθνότητες και είχαν έρθει σε μικρή ηλικία σκλάβες στο παλάτι – βλ. και σουλτανάτο γυναικών της εποχής.

Οι ιστορικοί συσχετίζουν την οθωμανική αυτοκρατορία με την ανατολική ρωμαϊκή – βυζαντινή, κάτω από μια μεγάλη ομπρέλα τουρκικής γλώσσας και ισλαμικής θρησκείας. Κάποιοι μάλιστα, τονίζουν τον ισλαμικό χαρακτήρα και την φανατική προσκόλληση – φονταμενταλισμός τύπου τζιχάντ- στη διάδοσή του. Οι γενοκτονίες των Αρμενίων, Ασσυρίων και Ελλήνων με συστηματικές μαζικές σφαγές, στο όνομα μιας εθνοκάθαρσης, συνηγορούν σ’ αυτό.

Μελιτζάνες Ιμάμ μπαϊλντί

Ποια τουρκική κουζίνα;

Τουρκική παιδεία και μόρφωση στο οθωμανικό βασίλειο έπαιρναν οι οικογένειες των σουλτάνων και μια ελίτ γύρω από αυτούς – θρησκευτική και διοικητική. Οι εθνότητες, προσδιορισμένες ως θρησκευτικές κοινότητες είχαν δικά τους εκπαιδευτικά συστήματα. Αυτά υποστηρίζονταν από το Ορθόδοξο Οικουμενικό Πατριαρχείο, που προσέβλεπε στην εξουσία του πάνω στους oρθόδοξους υπηκόους της Οθωμανικής αυτοκρατορίας, αλλά και από πόρους των ευκατάστατων της κοινότητας.

Η διπλωματική αλληλογραφία για καιρό γινόταν στα ελληνικά. Την τουρκική γλώσσα, που παγιώθηκε το 1876 μιλούσαν μόνον οι μορφωμένοι. Οι εθνότητες μιλούσαν τις γλώσσες τους και στις κοσμοπολίτικες περιοχές και πόλεις, τα τουρκικά σαν δεύτερη γλώσσα. Ο αναλφαβητισμός μέχρι τον 19ο αι. ήταν 97-98% και στα τέλη του 19ου αι. 85% -ενδεχομένως και ο ελληνικός ήταν ανάλογος. Το αραβικό αλφάβητο αντικαταστάθηκε το 1928 απ’ το λατινικό, επί Ατατούρκ.

Οι οθωμανοί τούρκοι υιοθέτησαν πολιτιστικά και κοινωνικά στοιχεία (τέχνες, κουζίνα, διασκέδαση και συμπεριφορά) από τη βυζαντινή αυτοκρατορία και τους πολιτισμούς των εδαφών που κατέκτησαν.

Αυτό που σήμερα προωθείται σαν τουρκική κουζίνα δεν είναι παρά μια fusion μαγειρική των λαών της οθωμανικής αυτοκρατορίας με τουρκικά ονόματα. Εκλεπτυσμένα πιάτα που μαγειρεύονταν στα ιδιότυπα παλάτια της Κωνσταντινούπολης και των μεγάλων πόλεων, με ελληνικούς πληθυσμούς ως τον 15ο αιώνα, δεν έχουν καμία σχέση με το φαγητό των νομαδικών φύλων που ψώνιζαν στις στέπες δημητριακά, αποξηραμένα φρούτα, μπαχαρικά και τσάι. Οι Τούρκοι είχαν αμνοερίφια, άλογα και εξ αυτών γαλακτοκομικά και αποξηραμένο γιαούρτι – βλ. και ταταρική κουζίνα, κιρζιγική, καζάχικη.

Η μαγειρική και η κουζίνα συνδέονται με τους τόπους, την παραγωγή αγαθών και τον πολιτισμό τους. Κουζίνες όπως η ελληνική, η ιταλική, η κινεζική μετράνε κάποιες χιλιετίες και αποδέχονται την ύπαρξη επιρροών. Είναι τουλάχιστον αστείο να μιλάμε για εξελιγμένα φαγητά που εμφανίστηκαν ξαφνικά σαν τουρκικά, και όλως τυχαίως έχουν σχέση με τους εκδιωχθέντες πληθυσμούς παρά με τους Τούρκους!

Οι ελληνικοί πληθυσμοί που ήκμαζαν στην Κωνσταντινούπολη, στην Σμύρνη και Μικρά Ασία, σε Πόντο και Προποντίδα είχαν εξελίξει την κουζίνα τους πολύ περισσότερο από την ελλαδική. Η Αθήνα, μια πρωτεύουσα ούτε 100 χρόνων ακόμη (ανακυρύχθηκε το 1834), το 1921 πριν την ανταλλαγή πληθυσμών είχε 473,000 κατοίκους και μετά την ανταλλαγή 718.000. Ποια η σύγκριση με την Κωνσταντινούπολη, μια πρωτεύουσα αυτοκρατοριών για 15 αιώνες;

Μελιτζάνες Ιμάμ μπαϊλντί

Γιατί παρέμειναν τα τουρκικά ονόματα;

Οι γηγενείς Έλληνες δεν είδαν με το καλύτερο μάτι τους μετανάστες Ρωμιούς, που ήρθαν μετά την μικρασιατική καταστροφή. Δεν υποδέχθηκαν τους κατατρεγμένους πρόσφυγες με ανοιχτές αγκάλες. Οι «ανταλλάξιμοι», ως ονομάστηκαν, ονειρεύονταν επαναπατρισμό, αλλά ουσιαστικά μετοίκησαν αναγκαστικά σε ένα αποδιοργανωμένο (απ’ τον πόλεμο) ελληνικό κράτος, ανέτοιμο να τους φιλοξενήσει και περιθάλψει.

Ξενοφοβικοί όροι όπως «τουρκόσποροι» και «παστρικές» εμφανίστηκαν, δίνοντας το σήμα ότι ο κοινωνικός ιστός έτριζε. Δημοσιεύματα της εποχής γκετοποιούν τους ταλαιπωρημένους και άρρωστους απ’ τις κακουχίες, αποκαλώντας τους «πληγή του φαραώ». (Εφηµερίδα «Αστήρ Βερροίας», 8/6/1932). Πνευμονία, ελονοσία, φυματίωση και σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα τους μαστίζουν σε κακοφτιαγμένα σπίτια και καταυλισμούς.

Καλοδεχούμενος δεν ήταν ούτε ο πολιτισμός τους ούτε η κουζίνα τους – παρότι το ρεμπέτικο διέπρεψε. Έτσι, το συλλογικό ασυνείδητο ομοθυμηδόν τους τιμώρησε. Βλέποντας απλώς τη δυσκολία και αφήνοντας τα ονόματα στα τουρκικά.

Σήμερα φαγητά από την ελληνική, βαλκανική, αρμενική και μεσανατολική κουζίνα φιγουράρουν διεθνώς για αμιγώς τουρκικά. Το ό,τι αυτό γίνεται αποδεκτό ή μένει ασχολίαστο, παραμένει λάθος. Δεν έχει να κάνει με σωβινιστικές τάσεις αλλά με φραγή απέναντι σε ένα είδος εύκολης καπήλευσης. Οι μελιτζάνες ιμάμ μπαϊλντί είναι τέτοιο παράδειγμα.

Αν στα ανάκτορα του Τοπ Καπί και στα γιαλιά της αριστοκρατίας του Βοσπόρου μαγείρευαν ευφάνταστα, η ιδέα και το πρόσφορο έδαφος για γευστικά πειράματα είχαν ξεκίνησει απ’ τα Βυζαντινά χρόνια – δεν το ανακάλυψαν οι σουλτάνοι, οι μπέηδες και οι βεζύρηδες. Άλλωστε μέχρι τον 15ο αι. κανείς καλλιεργημένος στην Τουρκία δεν αποκαλούσε τον εαυτό του καν Οθωμανό ή Τούρκο. Αλλά Ρωμαίο, όπερ κάτοικο της πρώην Βυζαντινής αυτοκρατορίας – το Τούρκος ήταν προσβλητικό για τους μορφωμένους.

Μελιτζάνες Ιμάμ μπαϊλντί

Tips, τεχνικά και κόλπα που δεν ήξερε ο ιμάμης

Ποσότητα και μέγεθος μελιτζάνας. Κάνοντας τις μελιτζάνες ιμάμ, το πρώτο που απασχολεί είναι το σερβίρισμα. Συνήθως, οι δύο νορμάλ γεμιστές μελιτζάνες είναι υπεραρκετή ποσότητα, ενώ η μία είναι περίπου λίγη – πλην δίαιτας. Άρα, αποφασίστε απ’ την αρχή για το πως θα διαχειριστείτε τις δύο παραμέτρους στο τραπέζι. Οι μεγάλες μελιτζάνες είναι άκομψες.

Το καλό είναι: οι μελιτζάνες ιμάμ είναι λαδερό φαγητό, που τρώγονται άνετα και την επομένη. Είναι μάλιστα νοστιμότερες.

Ελαιόλαδο & το τρικ. Κάποτε, στην Ύδρα έφαγα ένα ωραίο ιμάμ μπαϊλντί, που όμως ξεχείλιζε τόσο πολύ στο λάδι, που σου έκοβε την όρεξη. Παρά την μυθιστορία της λιποθυμίας του ιμάμη απ’ το ελαιόλαδο, το πιάτο γίνεται εξαιρετικό με αισθητά λιγότερη ποσότητα. Γι’ αυτό εδώ, οι μελιτζάνες ψήθηκαν πριν τηγανιστούν σε μόνον 2 κ.σ. ελαιόλαδο. Αποτέλεσμα; Απορρόφηση λιπαρών ελάχιστη, με πλήρη την τηγανητή γεύση της μελιτζάνας.

Αν θέλετε τις μελιτζάνες στο ιμάμ χωρίς τηγάνισμα, στο πρώτο στάδιο ψήστε τις 10 λεπτά επιπλέον στο φούρνο.

Κατά παράδοση, στο ιμάμ μπαϊλντί χρησιμοποιούνται οι μακριές μελιτζάνες (τσακώνικες). Στην θρακιώτικη εκτέλεση, οι μελιτζάνες μισοξεφλουδίζονται (με το εργαλείο που καθαρίζουμε τις πατάτες) και μαγειρεύονται στην κατσαρόλα. Ωστόσο, στην εδώ συνταγή (φωτό) χρησιμοποιήθηκαν σχετικά μικρές φλάσκες.

Τυριά: Γραβιέρα ή φέτα ή ακόμη και ξηρομυζήθρα ταιριάζουν -το πρώτο λιώνει περισσότερο. Τα άλλα δίνουν ισορροπία, λόγω της αρμύρας τους και η φέτα προσθέτει πικάντικους τόνους. Αλλά το πιάτο είναι τέλειο, νόστιμο και αρωματικό, χωρίς τυριά. Νηστίσιμο.

Για την βίγκαν εκδοχή. Αντικαταστήστε το τυρί με μείγμα από φρυγανιά με διατροφική μαγιά, σε αναλογία 1:1, και σε σύνολο 1 κ.σ. ανά μελιτζάνα.


Δοκιμάσατε αυτή τη συνταγή;

Βάλτε την στο Instagram με tag @pandespani_deliciousideas
hashtag #pandespani
και πείτε μας τη  γνώμη σας στα σχόλια


Μελιτζάνες Ιμάμ μπαϊλντί

Ιμάμ μπαϊλντί και το μυστικό για να είναι ελαφρύ

Προετοιμασία: 20 λεπτά. Μαγείρεμα & ψήσιμο: 1 ώρα. Καραμελώστε τα κρεμμύδια όσο ψήνονται (στο 1ο στάδιο) οι μελιτζάνες. Επιλέξτε ένα πυρίμαχο σκεύος που να χωράει τις μελιτζάνες χωρίς πολλά κενά. Αυτό θα βοηθήσει να κρατήσουν και το σχήμα τους. Μέτριας δυσκολίας συνταγή – την πρώτη φορά. Όχι γρήγορη.

Υλικά  (για 4-5 άτομα)
6-8 μελιτζάνες – ανάλογα με το είδος και το μέγεθος – βλ. σημειώσεις παραπάνω
4-5 μεσαία κρεμμύδια κομμένα σε σχετικά λεπτές φέτες
 (max. 1 εκ.)
1-2 σκελίδες σκόρδο, κομμένες στη μέση
400 γρ. ντομάτα
 στο τρίφτη ή στο μπλέντερ ή 1 κουτί ντομάτα
1/2 -1 κ.σ. ζάχαρη (χρησιμοποιήθηκε καστανή) ανάλογα με την εποχή και τη γλύκα της ντομάτας
1+1 κ.σ. πελτές ντομάτας
3-5 μπαχάρια
4-5 κ.σ. μαϊντανός ψιλοκομμένος και έξτρα για το σερβίρισμα
τυρί τριμμένο: 1 κ.σ. ανά μελιτζάνα – επιλέξτε μεταξύ γραβιέρας και φέτας
2+2+6 κ.σ. (150 ml) ελαιόλαδο
αλάτι, φρεσκοτριμμένο πιπέρι

Προθερμαίνετε τον φούρνο στους 200 C.
Προετοιμάζετε τις μελιτζάνες: Χαράσσετε τις μελιτζάνες κατά το μήκος τους σε δυο-τρεις βαθιές γραμμές, περίπου ως τη μέση της σάρκας – όχι διαμπερείς. Αν οι μελιτζάνες είναι μεγάλες, βάζετε αλάτι στις χαρακιές και αφήνετε για μισή μια ώρα σε σουρωτήρι να αποβάλουν την σολανίνη, που τις κάνει να πικρίζουν. Ξεπλύνετέ τις πριν συνεχίσετε.

Ιμάμ μπαϊλντί: τα υλικά

Το μυστικό: ψήνετε τις μελιτζάνες πριν το τηγάνισμα

Τοποθετείτε τις χαραγμένες μελιτζάνες σε ταψί ή πυρίμαχο σκεύος. Ρίχνετε/ ραντίζετε με 2 κ.σ. ελαιόλαδο και αλάτι και ψήνετε στους 200 C για 30-35 λεπτά. Αποσύρετε.

καραμέλωμα κρεμμυδιών

Καραμελώνετε τα κρεμμύδια (όσο ψήνονται οι μελιτζάνες): Σε τηγάνι και μέτρια φωτιά βάζετε 1-2 κ.σ. ελαιόλαδο να κάψει και προσθέτετε το σκόρδο. Αφήνετε να καφετίσει, γυρίζοντάς το, και να αρωματιστεί το λάδι. Βγάζετε το σκόρδο και το πετάτε. Προσθέτετε τα κρεμμύδια. Ανεβάζετε τη φωτιά και ανακατεύετε.

Μαγειρεύετε ανακατεύοντας κατά διαστήματα για 30 λεπτά – όσο ψήνονται τις μελιτζάνες. Δείτε αναλυτικά για το καραμέλωμα των κρεμμυδιών στο άρθρο μας. Στα 30′ θα έχουν καραμελώσει ικανοποιητικά, δεδομένου ότι το μαγείρεμα – ψήσιμο θα συνεχιστεί. Αποσύρετε και μεταφέρετε σε πιάτο.

ψήσιμο και τηγάνισμα στις μελιτζάνες

Σκουπίζετε το τηγάνι και βάζετε 1-2 κ.σ. ελαιόλαδο να κάψει (μέτρια προς δυνατή φωτιά). Βάζετε τις μελιτζάνες με την χαραγμένη πλευρά προς τα κάτω. Σοτάρετε για 2 λεπτά. Γυρίζετε πλευρά και επαναλαμβάνετε το τσιγάρισμα για άλλα 2 λεπτά. Επιστρέφετε τις μελιτζάνες στο πυρίμαχο.

ολοκλήρωση γέμισης

Ξανασκουπίζετε το τηγάνι απ’ το λάδι (και τα υπολείμματα) και επαναφέρετε τα καραμελωμένα κρεμμύδια (μέτρια φωτιά). Ρίχνετε τη ντομάτα, 1 κ.σ. πελτέ, τα μπαχάρια, αλάτι και πιπέρι. Ανακατεύετε και μαγειρεύετε για 7-10 λεπτά να φύγουν τα υγρά.
Αποσύρετε και προσθέτετε τον μαϊντανό. Δοκιμάζετε και διορθώνετε σε αλάτι, πιπέρι. Αφήνετε τα κρεμμύδια 5 λεπτά να κρυώσουν ελαφρώς.

καραμελωμένα κρεμμύδια με ντομάτα και μαϊντανό

Σύνθεση – ολοκλήρωση του ιμάμ μπαϊλντί:

Με κουτάλι πιέζετε τις μαλακές μελιτζάνες να ανοίξουν στις χαρακιές, όπου βάζετε περί τις 2 κ.σ. (ανάλογα με το μέγεθος) από τα αρωματικά καραμελωμένα κρεμμύδια. Προσθέτετε το τριμμένο τυρί (1 κ.σ. περίπου ανά μελιτζάνα).

Ιμάμ μπαϊλντί: γέμισμα με το μείγμα κρεμμυδιών

Ανακατεύετε το υπόλοιπο ελαιόλαδο με τον πελτέ ντομάτας και το ρίχνετε το μείγμα στο πυρίμαχο σκεύος. Ψήνετε (200 C) για 12-15 λεπτά.

Ιμάμ μπαϊλντί

Σερβίρισμα: Αφήνετε τις μελιτζάνες ιμάμ μπαϊλντί να κρυώσουν 5-10 λεπτά, πριν σερβίρετε. Μοιράζετε τη νόστιμη σάλτσα στα πιάτα και τοποθετείτε πάνω της 1-2 μελιτζάνες. Πασπαλίζετε με ψιλοκομμένο μαϊντανό και συνοδεύετε με ωραίο ψωμί.

Μετατροπές υλικών: κούπες/φλυτζάνια, γραμμάρια, ml

Για ευκολία στην μαγειρική καθημερινότητα παραθέτουμε τις μετατροπές των βασικών υλικών της κουζίνας και τις αντιστοιχίες θερμοκρασιών C σε F. Από κούπες / φλυτζάνια (φλ.) σε γραμμάρια και ml, κ.σ. (κουταλιές σούπας) και κ.γ. (κουταλάκια του γλυκού).

Στα υλικά του pandespani χρησιμοποιείται το φλ. για το αγγλικό cup. Οι ποσότητες για φλ., κ.σ. και κ.γ. είναι κοφτές, εκτός και αν σημειώνεται διαφορετικά.

Μετατροπές θερμοκρασιών Celsious σε Fahrenheit

110° C = 225° F (gas mark 1/4)
130° C = 250° F (gas mark 1/2)
140° C = 275° F (1 gas mark)
150° C = 300° F (2 gas mark)
160° C = 320° F (3 gas mark)
170° C = 338° F
180° C = 350° F (4 gas mark )
190° C = 375° F (5 gas mark )
200° C = 400° F (6 gas mark )
220° C = 425° F (7 gas mark )
230° C = 446° F (9 gas mark )
240° C = 475° F (10 gas mark )

Αντιστοιχίες ποσοτήτων για κούπες (φλ.) σε κουταλιές (κ.σ.) και ουγγιές (ounces/ oz), όπου 1 φλ. = 1 cup (1 κούπα) = 250 ml

1 πρέζα = 1/8 κ.γ.
1 κ.σ. = 3 κ.γ. = 1/16 φλ. (cup) = 1/2 (μισή) ουγγιά (ounce/ oz)
2 κ.σ. = 1/8 φλ. = 1 ουγγιά = 1 δόση του καφέ
4 κ.σ. = 1/4 φλ. = 2 ουγγιές (ounces/ oz)
5 κ.σ. + 1 κ.γ. = 1/3 φλ.
6 κ.σ. = 3/8 φλ. = 3 ουγγιές (ounces/ oz)
8 κ.σ. = 1/2 φλ. = 4 ουγγιές (ounces/ oz)
10 κ.σ. + 2 κ.γ. = 2/3 φλ. (ounces/ oz)
12 κ.σ. = 3/4 φλ. = 6 ουγγιές (ounces/ oz)
2 φλ. = 1 πίντα = 16 ουγγιές (ounces/ oz)
4 φλ. = 2 πίντες = 32 ουγγιές (ounces/ oz)
16 φλ. = 8 πίντες = 1 γαλόνι (galone)

Μετατροπές υλικών: κούπες/φλυτζάνια, γραμμάρια, ml

Μετατροπές υλικών: Κοινά υλικά

Γαλακτοκομικά: 1 φλ. = 1 cup = 250 ml

1 φλ. κανονικό τυρί κρέμα = 225 γρ.
1 κ.σ. τυρί κρέμα = 15 γρ.
1 φλ. κρέμα γάλακτος = 240 γρ.
1 φλ. ξινή κρέμα (sour cream) = 240 γρ.
1 φλ. ελληνικό γιαούρτι = 230 γρ.
1 φλ. ζαχαρούχο γάλα = 312 γρ.
1 πακέτο ρικότα = 250 γρ.

Αυγά

1 αυγό (μεγάλου μεγέθους) = 50 γρ.
1 ασπράδι αυγού = 28 γρ.
1 κρόκος αυγού = 18 γρ.
1 αυγό (γενικά) = 1 κ.σ. κρόκου + 2 κ.σ. ασπράδι

Λιπαρά: 1 φλ. = 1 cup = 250 ml

1 φλ. ελαιόλαδο (έξτρα παρθένο) = 232 γρ.
1 φλ. βούτυρο = 226 γρ. = 250 ml
1 φλ. λάδι καρύδας = 224 γρ. = 250 ml

Αλεύρι: 1 φλ. = 1 cup = 250 ml

1 φλ. αλεύρι για όλες τις χρήσεις = 120 γρ. = 250 ml
1 φλ. καλαμποκάλευρο (cornmeal) = 240 γρ. = 250 ml
1 φλ. κορν φλάουρ = 128 γρ.

1 κ.σ. baking powder = 15 γρ.
1 κ.σ. μαγειρική σόδα = 15 γρ.
1 πακετάκι μαγιά σε σκόνη = 8 γρ. ή 1/4 της ουγγιάς
1 κ.σ. μαγιά σε σκόνη = 15 γρ.

Αλάτι

1 κ.σ. αλάτι (χοντρό ) = 18 γρ.

Μετατροπές γλυκών υλικών

Ζάχαρη: 1 φλ. = 1 cup (1 κούπα) = 250 ml

1 φλ. (1 κούπα) λευκή ζάχαρη = 200 γρ.
1 φλ. μαύρη ζάχαρη πατημένη = 220 γρ.
1 φλ. ζάχαρη άχνη = 120 γρ.
1 φλ. μέλι = 340 γρ.

Tacho και σπεσιαλιτέ από την fusion κουζίνα του Μακάο
Μακάο

Ποιος μπορεί να αντισταθεί σε μία γευστική, υπέροχη τοπική σπεσιαλιτέ όταν επισκέπτεται μία άλλη χώρα; Ιδιαίτερα όταν η χώρα αυτή είναι τόσο εξωτική όσο το μακρινό Μακάο, η προσπάθεια αντίστασης σε κάτι απόλυτα φυσικό γίνεται ακόμα πιο δύσκολη!

Η πρώην πορτογαλική αποικία της νοτιοανατολικής Ασίας δεν είναι απλώς μία ακόμη «πόλη του καζίνο», όπως πολλοί θεωρούν. Δεν είναι τυχαίο ότι ο κόσμος αποκαλεί το Μακάο «Λας Βέγκας της Ανατολής», όμως μία βόλτα στους μαγευτικούς δρόμους του θα αναδείξει το μεγαλείο του. Τα χρώματα, η αρχιτεκτονική και η πολυπολιτισμικότητα είναι στοιχεία που εντοπίζει κανείς σε κάθε βήμα του.

Όπως ακριβώς συμβαίνει και με τις μυρωδιές ή τις γεύσεις του! Στο Μακάο, η Δύση συνάντησε την Ανατολή πριν από περίπου 400 χρόνια κι αυτή η μίξη δημιούργησε την πρώτη fusion κουζίνα: αυτή του Μακάο! Ένα μοναδικό μίγμα κινέζικων και πορτογαλικών συστατικών, καθώς και τεχνικές μαγειρικής που βρίσκει κανείς σε διαφορετικά σημεία του πλανήτη, συναντήθηκαν στο Μακάο για να δημιουργήσουν το Tacho. Ένα από τα πιο γευστικά κι αντιπροσωπευτικά πιάτα της χώρας. Αλλά σίγουρα δεν είναι το μοναδικό…

Tacho και σπεσιαλιτέ από την fusion κουζίνα του Μακάο
Tacho (επάνω δεξιά), τηγανίτες μπακαλιάρου και τα ερείπια του καθεδρικού ναού του Αγ. Παύλου.

Σήμερα υπάρχουν δεκάδες είδη fusion κουζινών, όπως η Tex-Mex που αποτελεί ένα συνδυασμό γεύσεων του Τέξας των ΗΠΑ και του Μεξικό, ή υβριδικά φαγητά όπως τα cronut (ένας συνδυασμός κρουασάν και ζύμης λουκουμάδων) ή τα ramen burger (είδος μπέργκερ που συνδυάζει το ιαπωνικό και το αμερικάνικο στιλ). Ιστορικά όμως, στα τέλη του 20ου αιώνα οι μεγαλύτερες ανταλλαγές γεύσεων πραγματοποιούνταν μεταξύ γειτονικών χωρών (όπως οι ΗΠΑ και το Μεξικό). Το Μακάο ήταν μία εντελώς διαφορετική ιστορία.

Tacho και minchi: τα εθνικά πιάτα του Μακάο

Οι Πορτογάλοι έφτασαν εκεί το 1557 και οι Ευρωπαίοι έποικοι έφεραν μαζί τους διαφορετικά μπαχάρια, μυρωδικά και μεθόδους μαγειρέματος σε σχέση με τα όσα γνώριζαν οι Κινέζοι. Με την πάροδο του χρόνου οι δύο κουζίνες συγχωνεύτηκαν και δημιουργήθηκε αυτή του Μακάο. Οι συνταγές είχαν την ιδιαιτερότητα ότι δημιουργήθηκαν από το μηδέν και δεν ήταν απλώς πρόσμιξη υλικών. Δύο από τα κλασικά πιάτα είναι το minchi (μπιφτέκι με σάλτσα σόγιας, κρεμμύδι και τηγανητό αυγό, που συνοδεύεται από ρύζι ή τηγανητές πατάτες) και το tacho (βραστό που φτιάχνεται με ευρωπαϊκά και ασιατικά υλικά).

Πορτογαλικές τάρτες αυγού από την fusion κουζίνα του Μακάο
Τάρτες αυγού

Τα δύο αυτά πιάτα συναγωνίζονται για τον τίτλο του «εθνικού φαγητού» του Μακάο, με το tacho να κερδίζει στα σημεία. Πρόκειται για ένα πιάτο που συνδυάζει αλλαντικά, λουκάνικα και κομμάτια από χοιρινό και πάπια, τα οποία όλα μαζί σιγοβράζουν μαζί με λάχανο, μυρωδικά και ζαρζαβατικά. Θεωρείται χειμερινό πιάτο, αλλά μπορεί κανείς να το βρει σε όλη τη διάρκεια του έτους σε επιλεγμένα εστιατόρια.

Η κουζίνα του Μακάο θεωρείται «σπιτική», γι’ αυτό και τα παραδοσιακά πιάτα δεν είναι πάντοτε εύκολο να τα εντοπίσει κανείς στα συνηθισμένα εστιατόρια. Βέβαια, μέρος της κουζίνας της χώρας θεωρούνται και τα σνακ που βρίσκει κανείς ως street food σε κάθε σημείο του Μακάο. Το τηγανητό χοιρινό, τραγανό έξω και μαλακό μέσα, που σερβίρεται σε ψωμάκι και βρίσκεται παντού, θεωρείται η ασιατική εκδοχή του χάμπουργκερ.

Το minchi είναι, επίσης, εύκολο να το βρει κανείς αφού θα το γευτεί είτε στα εστιατόρια είτε στις καντίνες των δρόμων. Πασίγνωστη είναι και η τάρτα αυγού που έρχεται απευθείας από τις πορτογαλικές συνταγές γλυκών, αλλά το Μακάο την πήγε ένα βήμα παραπέρα. Σήμερα θεωρείται καλύτερη γευστικά από την αρχική, παραδοσιακή συνταγή και οι λάτρεις του συγκεκριμένου γλυκίσματος δεν χάνουν την ευκαιρία να το απολαύσουν επί ασιατικού εδάφους.

Cappela, κοτόπουλο και ψάρι

Στα εστιατόρια του Μακάο θα βρει κανείς, επίσης, το cappela (ένα είδος ρολού κιμά που φτιάχνεται από τυρί, μαύρες ελιές και κομμάτια ψωμιού, καλυμμένα με τραγανό μπέικον) ή το πορτογαλικό κοτόπουλο (με κουρκουμά, μαύρες ελιές και λουκάνικα). Το αφρικανικό κοτόπουλο είναι μία εκλεπτυσμένη παραλλαγή του ίδιου πιάτου, που βασίζεται στο κάρι, το πιπέρι, την ντομάτα, τα καρύδια και την πάπρικα.

Καθώς το ψάρι αποτελεί βασικό συστατικό της πορτογαλικής κουζίνας, είναι αδύνατον να μη βρεθεί στο επίσης παραθαλάσσιο Μακάο. Οι τηγανίτες μπακαλιάρου δεν είναι απλώς ένα τηγανητό κομμάτι ψαριού, αλλά περιλαμβάνει πατάτα, κρεμμύδι, αυγό και μαϊντανό σε μία έκρηξη γεύσης που κάθε ουρανίσκος ονειρεύεται να απολαύσει. Τραγανό εξωτερικά και κρεμώδες στο εσωτερικό του, μπορεί να σερβιριστεί είτε ζεστό είτε κρύο και να εκτοξεύσει τις αισθήσεις.

Vegan awards 2020: Επιβραβεύοντας μια αγορά που ανθίζει!

Τα πρώτα Vegan Awards στην Ελλάδα είναι γεγονός! Έρχονται από την Boussias Communications για να αναδείξουν την καινοτομία στα προϊόντα και τις υπηρεσίες του vegan κλάδου που θα επηρεάσει σημαντικά τη βιομηχανία στο μέλλον.
Από την Άννα Μαρία Παπίρη.

Σε ένα κόσμο που διαρκώς αλλάζει, ο βιγκανισμός έρχεται να κάνει τη διαφορά στη ζωή μας και την οικονομία. Νέα προϊόντα και υπηρεσίες αναπτύσσονται με τη στήριξη της καινοτομίας και της νέας τεχνολογίας δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για την αγορά αλλά και νέες συνήθειες, γεύσεις και εμπειρίες στους σύγχρονους καταναλωτές. Η παγκόσμια βιομηχανία βρώσιμων vegan προϊόντων υπολογίζεται ότι θα εκτοξευθεί το 2026 στα 31,4 δισεκατομμύρια δολάρια.

Βλέποντας με σεβασμό αυτή τη νέα τάση, η Boussias Communications προχώρησε στη διοργάνωση των πρώτων Vegan Awards. Την κριτική επιτροπή, στην οποία συμμετέχει και το pandespani με τη δημιουργό του Δέσποινα Βαϊοπούλου, συνθέτουν προσωπικότητες που ζουν ή/και δραστηριοποιούνται με τις αρχές της vegan κοινωνίας.

Δέσποινα Μαρσέλου, η πρόεδρος της κριτικής επιτροπής
Δέσποινα Μαρσέλου, η πρόεδρος της κριτικής επιτροπής

Συναντήσαμε την Πρόεδρο της Κριτικής Επιτροπής κ. Δέσποινα Μαρσέλου, Διαιτολόγο-Διατροφολόγο με ειδίκευση στην Κλινική Διατροφή και Ανοσολογία και μετεκπαίδευση στη φυτοφαγία, η οποία μας μίλησε για τον βιγκανισμό σαν στάση ζωής, όπως επίσης τη συμβολή στο μέλλον του κόσμου αλλά και τον θεσμό των Vegan Awards.

O βιγκανισμός σαν στάση ζωής σε ποιους απευθύνεται;

Δ.Μ: Είναι μια φιλοσοφία αγάπης που αγκαλιάζει όλα τα συναισθανόμενα όντα. Άτομα που ακολουθούν τον vegan τρόπο ζωής επιλέγουν αποκλειστικά και μόνο cruelty-free προϊόντα σε ό,τι αφορά την ένδυση, τα καλλυντικά, τη διατροφή. Ταυτόχρονα, υπάρχει ενεργός ακτιβισμός ως προς τα δικαιώματα των ζώων με δράσεις που αφορούν την εκμετάλλευσή τους ως θέαμα σε ζωολογικά πάρκα, σε πειράματα, σε ανήθικα έθιμα.

Τι μπορεί να προσφέρει στον άνθρωπο και τι στο περιβάλλον;

Τα τελευταία χρόνια έχει γίνει παγκόσμια έκκληση στο να ακολουθήσουμε έναν vegan τρόπο ζωής και οι λόγοι είναι πολλοί. Ένας από αυτούς σχετίζεται με την κλιματική αλλαγή που αποτελεί ένα φαινόμενο που εν μέρει παρατηρείται με το πέρασμα των χρόνων σε έναν πλανήτη σε αργούς ρυθμούς. Αν ο αριθμός των ζώων που επλήγησαν στις πυρκαγιές της Αυστραλίας σας σοκάρει, να σας ενημερώσω ότι καθημερινά στον πλανήτη θανατώνονται 200 εκατομμύρια ζώα για φαγητό, ενώ η εκτροφή τους μαζί με τη χρήση ορυκτών καυσίμων και την αποψίλωση δασών είναι οι μεγαλύτεροι παράγοντες ανθρώπινης παρέμβασης που επηρεάζουν το κλίμα.

Oι βιομηχανίες ζωικών προϊόντων συμβάλλουν στην κλιματική αλλαγή περισσότερο από όλες τις μορφές μετακίνησης μαζί στον πλανήτη (αυτοκίνητα, αεροπλάνα, φορτηγά κ.ο.κ.). Γι’ αυτό και πραγματοποιείται παγκόσμια έκκληση στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Σε έρευνα του Henchion et al (2017) σχετικά με τις μελλοντική ζήτηση της ζωικής πρωτεΐνης φάνηκε ότι η κατανάλωση ζωικής πρωτεΐνης έχει αυξηθεί κατά 60% από το 1990 έως το 2009, ενώ μέχρι το 2050 αναμένεται να έχει αυξηθεί μέχρι 76 % παρ’ όλες τις καμπάνιες των κυβερνήσεων υπέρ της μείωσης του κρέατος, όπως του Καναδά.
Σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ, το ποσοστό των παιδιών που δεν έχουν πρόσβαση σε φαγητό και νερό φτάνει το 82% παγκοσμίως και ένας σημαντικότατος λόγος είναι η εκτροφή των ζώων αφού απαιτεί τεράστιες δασικές εκτάσεις, τεράστιες ποσότητες σιτηρών και τεράστιες ποσότητες νερού. Φαγητό, νερό και εκτάσεις οι οποίες θα μπορούσαν να δοθούν σε ευάλωτους πληθυσμούς προωθούνται σε εμάς… στη Δυτική Ευρώπη.

Επιπλέον, η αυξητική τάση των υποκείμενων νοσημάτων (διαβήτης και παχυσαρκία), ο ρόλος του εντερικού μικροβιώματος στο ανοσοποιητικό και στα αυτοάνοσα και ο COVID-19 είναι μια κλήση αφύπνισης, με πολλές έρευνες να υποστηρίζουν τη στροφή στη φυτοφαγία. Κορυφή αποτελεί το μεγαλύτερο project της Αμερικής (The American Gut Project) που εξετάζει την κατανάλωση έως και 30 διαφορετικών φυτών την εβδομάδα για υποστήριξη του ανοσοποιητικού, δείχνοντας ότι αποτελεί ανάγκη να εστιάσουμε εκ νέου στη γεωργία μας, στην παραγωγή φθηνότερων και ευρέως διαθέσιμων βιολογικών φρούτων, λαχανικών, ξηρών καρπών, σπόρων, οσπρίων και βοτάνων.

Πόσο θετικά και πόσο αρνητικά μπορεί να επηρεαστεί η ανθρώπινη υγεία;

Μια vegan διατροφή με έμφαση στα φρούτα, λαχανικά και όσπρια μόνο οφέλη μπορεί να δώσει, αγκαλιάζοντας την υγεία μας με πληθώρα βιταμινών και θρεπτικών συστατικών. Όταν αναφερόμαστε σε εξαιρετικά επεξεργασμένα προϊόντα, χρειάζεται να είμαστε προσεκτικοί σε ό,τι αφορά στα συστατικά, αφού ορισμένα έχουν επιβλαβή χαρακτήρα για την υγεία μας. Για παράδειγμα, ένα φυτοφαγικό μπιφτέκι εάν περιλαμβάνει υψηλά κορεσμένα λιπαρά και νάτριο, θα συμβούλευα να καταναλώνεται περιστασιακά!

Η αγορά και η συνολικότερη προσφορά vegan προϊόντων καλύπτει τις ανάγκες ζωής των βιγκανιστών;

Θεωρώ ότι έχουν γίνει σημαντικά και εξαιρετικά βήματα σε ό,τι αφορά στον τομέα της διατροφής, με τα σούπερ μάρκετ να πληθαίνουν τις επιλογές που προσφέρουν σε φυτικά γαλακτοκομικά, με πληθώρα τυριών, γάλακτος, γιαουρτιού, αλλά και μπέργκερ, ενώ εξειδικευμένα vegan παντοπωλεία αναδύονται σε πολλές περιοχές της Αθήνας. Ακόμη, πολλές αλυσίδες εστιατορίων και καφέ με γρήγορο φαγητό έχουν πλέον επιλογές για άτομα που ακολουθούν αυτό τον τρόπο ζωής και όλα δείχνουν ότι γίνονται βήματα ελπίδας, αν και υπάρχει ακόμα πρόσφορο έδαφος ιδιαίτερα για καλλυντικά και ένδυση και σε περιοχές εκτός Αθήνας.

Πιστεύετε ότι τα Vegan Awards μπορούν να αναδείξουν τη βιομηχανία των vegan προϊόντων και υπηρεσιών;

Οπωσδήποτε. Μέσω των βραβείων, θα δοθεί κίνητρο σε εταιρίες να εμπιστευτούν την αγορά και να επενδύσουν στην ολοένα αναπτυσσόμενη βιομηχανία, ενώ μπορεί να ενισχυθεί και η υποστήριξη από περισσότερους επαγγελματίες υγείας και επιχειρηματίες στο κομμάτι της εκπαίδευσης για καλύτερη υγεία, σε αρμονία με τη βελτίωση συνθηκών του πλανήτη – κάτι στο οποίο πραγματικά ελπίζω.

Πρέπει να αρχίσουμε να εξελισσόμαστε σε καλύτερους, πιο φροντισμένους ανθρώπους που λαμβάνουν υπόψη τις συνέπειες των ενεργειών τους, συμπεριλαμβανομένων των επιλογών φαγητού. Σίγουρα, μπορούμε να βοηθήσουμε τους ανθρώπους να τρώνε προϊόντα φτιαγμένα από φυτά, χωρίς να χρησιμοποιούν τη λέξη «vegan», αλλά τότε δεν θα ενθαρρύνουμε την αληθινή συνειδητοποίηση και συνείδηση. H Boussias Communications διοργανώνει τα vegan Awards με ενσυναίσθηση και σας ευχαριστούμε γι’ αυτό.

Άννα Μαρία Παπίρη
Δημοσιογράφος-συγγραφέας


Δηλώσεις συμμετοχείς για εταιρίες ως τις 18.9.2020. Περισσότερες πληροφορίες στο https://www.veganawards.gr/

Μαυρομάτικα σαλάτα με ρόκα, ντοματίνια & πιπεριές
Μαυρομάτικα φασόλια σαλάτα με ρόκα, ντοματίνια, πιπεριές και βινεγκρέτ με λεμόνι

Λάιτ και διαίτης, απλή, γρήγορη, δροσερή, υγιεινή και με λίγα υλικά. Μια σαλάτα με μαυρομάτικα φασόλια, άγρια μικρή ρόκα, γλυκά ντοματίνια, πιπεριές, μυρωδικά και ντρέσινγκ λεμονιού. Νόστιμη αλλά σχετικά λιτή για να παραμένει ελαφριά, αρωματική και τόσο ξεκάθαρη που δεν την ξεχνάς.

Μαυρομάτικα σαλάτα με ρόκα, ντοματίνια & πιπεριές

Συχνά, μια σαλάτα από όσπρια ισοδυναμεί με εκκαθάριση ψυγείου. Παρότι δεν είμαι κατά της ιδέας (της εκκαθάρισης), όταν η σαλάτα περιέχει ό,τι μας βρίσκεται ή περισσεύει, εύκολα σκαρφαλώνει στο οριακό σημείο όπου ο γευστικός πλούτος παραχωρεί τη σκυτάλη στον (γευστικό) αχταρμά.
Πέραν του ότι βαραίνει (άνευ λόγου), χάνει την σαφήνεια της γεύσης και της κατεύθυνσης. Σαν όχημα που θέλει να πάει ταυτόχρονα δεξιά κι αριστερά, μπρος και πίσω. Κυρίως όμως, αφαιρεί το χαρακτηριστικό της πολυμορφίας, που διαθέτει κάθε υλικό-βάση (ζυμαρικά, όσπρια, ρύζι, αυγά κλπ). Θα βάζατε σε ένα πιάτο με μακαρόνια ή ρύζι ή σε μια ομελέτα τα πάντα όλα; 🤔😉

Ένα καθαρό πλαίσιο υλικών δεν μπερδεύει άσκοπα τον ουρανίσκο, ο οποίος μάλιστα, όσο πιο καλλιεργημένος είναι τόσο πιο απαιτητικός γίνεται στην κατανόηση της δομής ενός πιάτου. Επιπλέον, δεν πλήττει καθώς γεύεται το ίδιο υλικό πχ. τα φασόλια σε διαφορετική σύνθεση. Τουναντίον, συγκρίνει, αναλύει ό,τι τον ευχαριστεί ιδιαίτερα και ταυτόχρονα μαθαίνει. Γιατί οξύνονται οι δυνατότητές του να εισχωρεί στους τόνους και στις διαβαθμίσεις των στοιχείων γεύσης.

Μαυρομάτικα φασόλια

Μαυρομάτικα σαλάτα: Χαρακτηριστικά, διατροφικά στοιχεία και θερμίδες

Σ’ αυτή τη λογική ανταποκρίνεται και η εν λόγω σαλάτα από μαυρομάτικα φασόλια, με τη ρόκα, το φρέσκο κρεμμυδάκι και τις πιπεριές να κινούνται στους πικάντικους ρυθμούς απέναντι στα γλυκά ντοματίνια. Τα μυρωδικά δίνουν αρωματικές εντάσεις, που τις καταγράφεις και τις θυμάσαι. Και βέβαια, το όξινο στοιχείο απ’ το λεμόνι – σωστό όχι μόνο γευστικά αλλά και διατροφικά*,  ολοκληρώνει τη σύνθεση.

Οτιδήποτε άλλο περισσεύει, με εξαίρεση ίσως μια λιλιπούτεια, καυτερή πιπεριά – οι λάτρεις των πικάντικων την προσθέτουν παντού, μόνοι τους 🌶😏. Το πιάτο είναι ελαφρύ, υγιεινό, εύγευστο, ισορροπημένο, μυρωδάτο, πλήρες. Αν τα λάιτ γεύματα και οι σαλάτες με όσπρια σας αρέσουν, δοκιμάστε το.

μαυρομάτικα διατροφική αξία και θερμίδες

Ως προς τις θερμίδες: 1 φλ. (171 γρ.) μαυρομάτικα φασόλια βρασμένα αποδίδουν 198 θερμίδες. Ήτοι, 115.7 θερμίδες ανά 100 γραμμάρια.
Αποτελούν πολύ καλή πηγή πρωτεϊνών, διαιτητικών ινών, καλίου, ασβεστίου και σιδήρου, ενώ έχουν αμελητέα περιεκτικότητα σε νάτριο και μηδέν χοληστερόλη.
Επίσης, έχουν ελάχιστα λιπαρά συνιστώντας εξαιρετική εναλλακτική της ζωικής πρωτεΐνης στη διατροφή των χορτοφάγων και vegan.

(*) Σημειώστε ότι το όξινο στοιχείο (λεμόνι, ξίδι) και τροφές που περιέχουν βιταμίνη C (ντομάτα, πιπεριές, λεμόνι) βοηθούν στην απορρόφηση του μη αιμικού σιδήρου που περιέχουν τα όσπρια.
Επιπλέον, ο συνδυασμός τους με ψωμί, σιτάρι ή πλιγούρι (δημητριακά) ή ρύζι αναβιβάζει τις χαμηλής βιολογικής αξίας πρωτεΐνες των οσπρίων σε πρωτεΐνες υψηλής διατροφικής αξίας.


Δοκιμάσατε αυτή τη συνταγή;

Βάλτε την στο Instagram με tag @pandespani_deliciousideas
hashtag #pandespani
και πείτε μας τη  γνώμη σας στα σχόλια


Μαυρομάτικα σαλάτα με ρόκα, ντοματίνια & πιπεριές

Μαυρομάτικα σαλάτα λάιτ με ρόκα, ντοματίνια & πιπεριές

Προετοιμασία: 40 λεπτά. Τα μαυρομάτικα συνήθως δεν χρειάζονται να μείνουν ένα βράδυ στο νερό, αλλά μπορείτε να το κάνετε. Πλύνετε και κόψτε τα λαχανικά και ετοιμάστε το ντρέσινγ όσο βράζουν τα φασόλια. Εύκολη και γρήγορη συνταγή.

Υλικά (για 4 άτομα)
300 γρ. φασόλια μαυρομάτικα
15 ντοματίνια κομμένα
2 πιπεριές: 1 πορτοκαλί και 1 κίτρινη, καθαρισμένες και κομμένες σε μικρά καρέ
1.5-2 κ.γ. δυόσμος ξερός
2 φρέσκα κρεμμυδάκια (το λευκό τμήμα) κομμένα σε λεπτές ροδέλες
10 μεγάλα φύλλα βασιλικού κομμένα
3 φλ. ρόκα (μικρή, άγρια)
αλάτι, πιπέρι

για το ντρέσινγκ
5 κ.σ. ελαιόλαδο
2 κ.σ. λεμόνι
1/2 κ.γ. μπαλσάμικο
3-4 σταγόνες ταμπάσκο
αλάτι, πιπέρι

Ετοιμάζετε τα μαυρομάτικα φασόλια: Βάζετε τα φασόλια να βράσουν σε νερό που τα σκεπάζει κατά 4-5 εκατ. Ξαφρίζετε, μετριάζετε τη φωτιά και μαγειρεύετε με μισάνοιχτο το καπάκι για 25-35 λεπτά (ανάλογα με τα φασόλια). Θα πρέπει να είναι τρυφερά, αλλά να μην λιώνουν. Στο τελευταίο 10λεπτο προσθέτετε το αλάτι. Σουρώνετε, μεταφέρετε σε μπολ και αφήνετε να κρυώσουν.
Μαυρομάτικα σαλάτα με ρόκα, ντοματίνια, πιπεριές με ντρέσινγκ λεμονιούΚάνετε τη βινεγκρέτ: Σε σέικερ ή μπολ ανακατεύετε/χτυπάτε όλα τα υλικά της βινεγκρέτ. Δοκιμάζετε και διορθώνετε σε αλάτι, πιπέρι, λεμόνι ανάλογα με τη γεύση σας.

Ολοκλήρωση – σερβίρισμα: Προσθέτετε στα φασόλια τα κομμένα ντοματίνια, τις πιπεριές σε καρέ, τα φρέσκα κρεμμυδάκια, τον δυόσμο, τον βασιλικό και τη μισή ρόκα. Ρίχνετε το ντρέσινγκ και ανακατεύετε καλά.
Μαυρομάτικα σαλάτα με ρόκα, ντοματίνια & πιπεριές
Σε πιατέλα στρώνετε περιμετρικά στη βάση την υπόλοιπη ρόκα και αδειάζετε πάνω της τα μαυρομάτικα σαλάτα με τα ντοματίνια τις πιπεριές. Προσθέτετε μερικά φύλλα ρόκας στην κορυφή της σαλάτας ραντισμένα με ελαιόλαδο. Έτοιμη.